YeniVatan Belçika

“Yunus Emre’de Mevlâ’yı Dağlar ile Çağırmak”

“Yunus Emre’de Mevlâ’yı Dağlar ile Çağırmak”

“Dağlar dilsiz ustalardır ve sessiz öğrenciler yetiştirirler.” diye söyler bilgeler.

Dağ, hayatı öğretir,çünkü hayattır dağ. Yiğitler dağ gibi görünür, dağlarsa yiğitler gibi.

Farsların Elburz’u, Yahudilerin Sina’sı, Arapların Arafat’ı, Çinlilerin Kuan-Iung’u, Hindlilerin Himalaya’sı, Yunanlıların Olimpus’u, Türklerin Altay dağı kutsaldır, ana dağdır.

Kutlu Elçi’ye vahiy Hira’da gelmiştir. Yine Elçi, Uhud dağını işaret ederek; “Bu dağ bizi sever, biz de onu severiz.” demiştir.

Türk mitolojisinde; “yeri tutan dağ,milleti tutan beydir.” Ve “Tanrı, dağ ile yeri bastırıp daha sağlam yaptı.”

Kutsal Kitabımızda da dağlar; “Yeryüzünü sabit tutmak için yerleştirilmiş olsalar da bulutlar gibi hareket ederler.” (Neml-88) “Dağlar da Allah’a secde ederler.’’(Hac-18) ‘’Dağlar yeryüzünün kazıkları…” (Nebe-7)

Dağlar ; göğe yakındır, kutsal mekanlardır, gizli kuvvetlerin durağıdır, bazen ata, bazen vatandır.

Altay dağları,Ötüken dağları,Ergenekon dağları, Tanrı dağları,Kutlu dağ, Altın dağ, Ak dağ…. Daha niceleri. Efsanelerin, destanların kaynağıdır bu dağlar.

Her yüce dağın,bir yüce ereni vardır. Alp-erenler yaz-kış beklerler doruğunda dağları.

Anadolu yaylasının dağlarını Karacaoğlan dillendirir:

“Karac’oğlan der de, bitirdim çağı
O yüce Binboğa, Bolkar’ın dengi
Soğanlı yücesi, koca Beydağı
Erciyes ulumuz, pirin var dağlar.”

Bir selam götürür sevda yüklü rüzgârlar, Anadolu dağlarından,ana yurttan ana yurda.

Türk’ün  dağı yücedir, diğer milletlerin dağa verdiği sıfat ise yüksektir. Mağdurların, mazlumların hürriyet mekanıdır dağlar. Zirvesinden seslenir Köroğlu,Dadaloğlu.

Dağ, insanda merak uyandırır. Meraklanır insan dağın arka yüzünü görmeyi. Dağın baharından bereket fışkırır, az olan çoğalır, zayıf olan güçlenir. Başı alaca karlıdır dağların, bin bir çiçek yeşil çimen arasından boy verirken yanı al-taylı, doru kısraklar koşar dörtnala.Kuzuları meleşir,güzelliklerin mutluluk verici nevruzuna. Sonra eller açılır Tanrı’ya, şükrünü çarpar her yürek bir ardıcın duldasında secdeye varmışken pak alınlı insanlar.

İki ulu dağ, düşünce ve duyguda kardeştir:  ‘Tanrı dağı kadar Türk, Hira dağı kadar Müslüman’ Dağ, hem Türk hem de Müslümandır.

Türk mitolojisinde dağ, canlı bir varlıktır ve ruh taşımaktadır. Dağ, Tanrı’nın yüceliğini gösterdiği için kutsaldır. Evrendeki her varlık Tanrı’dan izler taşır. Türk kültüründe ala dağlar egemenliği,  kara dağlar yeryüzünü, Kazılık dağı ise yer ve göğün katlarını birleştiren dünyanın demir kazığıdır.

Dağ; yaratılmış bir varlık olarak, sembolik, gerçek ve mecaz anlamlarında edebiyatın önde gelen kavramlarından biridir. Mitolojik, kültürel ve coğrafi olarak dağ, farklı nitelikleriyle anlamdırılır. Âşıkla maşuk arasında engel, inzivaya çekilme mekânı, çile çekme yeri, düşünme durağı, Tanrı’ya yakın olma yüceliği, ulu yatırların türbesi, kahramanların özgürlük türküsü  olarak düşünülen dağlar, insanların hem korkusu hem sığınağıdır.

Yunus Emre’nin şiirlerinde, dağ metaforu, dağ algısı ve dağ anlamlarması bazen insani bazen de tasavvufi bakış açısıyla yorumlanır. O, yaratılanı Yaradan’dan ötürü sevdiği için  her şeyde Tanrı’dan bir iz bulur. Buldukça aşina olur ve Tanrı’ya daha yaklaşır, ona sonsuz bir aşkla bağlanır. Öncelikle ‘eşref-i mahlukat ‘olarak yaratılmış insan sevilir.İnsanın  ‘İnsan-ı kâmil’ olması hedeflenip yüceltilir. “Yetmiş iki millete birlik ile bakmayan//Şer’ ile evliyâsa hakikatte âsîdir.” “Hakk’ı gerçek sevenlere cümle âlem kardeş gelir.” Yunus Emre’nin bu benzeri sözleri ‘insan’ varlığına olan muhabbetini ve onun yaradılışındaki hikmetlerden dolayıdır. Yunus Emre, dağları bazen dert ortağı, bazen engel olarak görür. Türkmen Kocası Yunus Emre, öz kültüründen aldığı ilhamla bakar dağa.

Yunus Emre, dağı dost bilir, onunla dilleşir.Dağla Musa gibi münacaat eder: “Musa gibi münacaat/ Ettim bir dağ içinde.” Beş âlemden içeri adım adım ilerleyerek on sekiz bin hicabı bir dağ içinden geçer. Gökler gibi gürler, yeller gibi inler, sular gibi çağlar ve bir dağ içinde akar. Sonra tefekküre dalar, Tanrı’ya el açıp dilekte bulunur; “Dağlar ile, taşlar ile çağırayım Mevlam seni/Seherlerde kuşlar ile, çağırayım Mevlam seni.”

Yunus Emre bazen de dağı sevgiliye giden yolda bir engel olarak görür: “Harami gibi yoluma, arkurı inen karlı dağ/Ben yârimden ayrı düştüm, sen yolumu bağlar mısın?” Ama ümitsizliğe düşmez, çünkü: “Dağ ne kadar yüksek ise yol onun üstinden aşar/ Yunus Emrem yolsuzlara yol gösterir ve hoş eder.”

Yunus Emre; karlı dağların başında bulutlar salkım salkım olan bulutlarla söyleşir.Onların saçlarını çözerek yaşın yaşın kendisi için ağlamalarını ister.

Ve o dağ, kırk yıl odunların doğrusunu seçip getirdiği Yunus Emere’nin dağıdır.

Ahmet Urfalı

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Rastgele Konular
Birleşmiş Milletler (BM) temsilcileri Belçika’ya, ülkede açlık grevi yapan ve sağlıklarını yitirme durumuna gelen göçmenlere geçici oturum izni vermeyi de içeren bir dizi önerinin bulunduğu mektup gönderdi. BM Özel Raportörleri Olivier De Schutter ve Felipe Gonzalez, Göç ve İlticadan Sorumlu...
UEFA Şampiyonlar Ligi 2. eleme turu rövanş maçında Galatasaray, Hollanda’nın PSV Eindhoven takımına 2-1 yenilerek elendi. Avrupa kupalarında yoluna UEFA Avrupa Ligi 3. Eleme Turu’nda devam edecek sarı-kırmızılı takım, İskoç temsilcisi St. Johnstone ile karşılaşacak. UEFA Şampiyonlar Ligi 2. eleme turu...
Belçika Diyanet Vakfı, ramazan ayı boyunca ihtiyaç sahiplerine gıda ve temizlik malzemeleri içeren koliler dağıtacak. Vakıftan yapılan açıklamada, “Geçen sene olduğu gibi Belçika Diyanet Vakfı, ramazan ayı boyunca din, dil ve etnik kökeni ne olursa olsun ihtiyaç sahiplerine 1500 ramazan...
Belçika Türk Eğitim Vakfı (BETEV), gençlerin okul başarılarını etik değerlere dayalı,  dengeli ve verimli bir yaşam biçimine dönüştürme amacıyla,  eğitime gönül vermiş üyeler ile birlikte kurulmuştur. Dernek belirlediği hedefler doğrultusunda, Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluğu Baskanlığı (YTB) tarafından desteklenen “Türkçe...
RTL kanalında her Pazar günleri saat 13’te program yapan Pascal Vrebos’un davetlisi olan Brüksel Bölge Hükümeti Başbakanı Rudi Vervoort, 1 Ocak 2021 tarihinde başkent Brüksel’de uygulamaya giren 30 km/hız hakkında konuştu. 30 km/hız sınırı hakkında açıklama yapan Başbakan Vervoort, bazı...
Süper Lig’de 2020-2021 sezonu 42. ve son hafta maçında Göztepe’yi deplasmanda 2-1 mağlup eden Beşiktaş, averajla Galatasaray’ın önünde şampiyonluğa ulaştı. Belçika’nın farklı bölgelerinde, Beşiktaş’a gönül veren taraftarlar takımlarının şampiyonluklarını coşkuyla kutladılar. Brüksel, Gent ve Anvers’te olduğu gibi Türklerin yoğun olarak...
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Brüksel’deki NATO Zirvesi’nin ardından Azerbaycan’a giderek Ermenistan işgalinden kurtarılan Şuşa’da Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’le görüşecek. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığından yapılan açıklamada, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 14 Haziran’da yapılacak NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi’ne katılmak üzere 13-14 Haziran’da Brüksel’i ziyaret...
Macaristan Başbakanı Viktor Orban, Avrupa Birliği (AB) Komisyonu ve Avrupa Parlamentosunun (AP), Macaristan’da LGBT aktivistlerinin okullara girişlerine izin verilmesini istediğini belirterek, “LGBT aktivistlerinin çocuklarımızın arasına, ana okullara ve ilkokullara girmelerine izin vermeyeceğiz.” dedi. Orban, yaptığı açıklamada, ülkede 18 yaşından küçükleri...
Rahmân ve Rahîm olan Yüce Allah’in (c.c.) adıyla… Hamd âlemlerin Rabbi Allah (c.c.) içindir. Salât ve Selâm Peygamber efendimiz Hazret-i Muhammed Mustafa (s.a.v)’in âli’nin ve ashâbinin üzerine olsun inşaallah. Amin. Bismillahirrahmanirrahim.1- İnnâ enzelnâhu fî leyleti-lkadr.2- Vemâ edrâke mâ leyletu-lkadr.3- Leyletu-İkadri...
Avrupa Birliği’nin (AB) temelini oluşturan Maastricht Anlaşması’nın 29’uncu yıl dönümüne; kıtayı derinden etkileyen yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını, salgınla mücadele için sınırların kapatılması, aşı tedarikinde yaşanan sorunlar ve İngiltere’nin birlikten kopması damga vurdu. AB’yi kuran Maastricht Anlaşması, Almanya, Fransa, İngiltere, İtalya, İspanya,...
Arşiv
Bizi Facebook’tan takip edin
Sizden Gelen Yorumlar
Etiketler