YeniVatan Belçika

“Yunus Emre ve Türkçe yılı”

“Yunus Emre ve Türkçe yılı”

UNESCO 2021’İ Türk dilinin büyük ozanı Yunus Emre’yi anma ve kutlama yılı ilan etmiştir. 

Bu yıl Türkiye’de YUNUS EMRE VE TÜRKÇE YILI olarak kutlanmaktadır.

Yunus Emre Türk halkına; “Yoksulları hoşnut tutacaksın, zulümden elini, haramdan dilini çekeceksin. Beş parmağını kendi ağzına doldurmak için kullanmayacaksın; birini kesip yoksula vereceksin. Kendini herkesten alçak tutacak, yeni elbiseler giymeyecek, döşeğini toprak, yastığını taş eyleyeceksin. Yatıp uzanıp vücudunu semirtmeyeceksin. Kimsenin arkasından konuşmayacak, kimsenin sözünü kimseye demeyeceksin.ˮ öğütlerini vermiştir. (1)

***

Yunus Emre’nin 1250-1320 yılları arasında, Porsuk Çayı’nın Sakarya’ya karıştığı Sarıköy’de yaşadığı söylenir. Anadolu’nun birçok yerinde onun mezarı vardır. Halkımız çocuklarına, köylere onun adını vermiş, onun ağzından şiirler söylemiştir.

Yunus bir tasavvuf şairidir. Tasavvuf anlayışına göre; tarikata, Tanrı yoluna girenlerin, kitaplardan öğrendikleri bilgilerden sıyrılıp, doğrudan doğruya Tanrı’dan gelecek bilgiye açık olmaları gerekir. Tanrı’ya kitap bilgileri ile değil, Tanrı aşkı ile ulaşılır.

Yunus Emre, Taptuk Emre’nin tekkesine, kırk yıl odun taşıyarak hizmet etmiş, tekkeye odunun eğrisini bile sokmamıştır. Daha sonra şeyhinin düşüncelerini yaymak için gurbete çıkmış, Anadolu’yu, Azerbeycan’ı, Kafkasya’yı ve Şam’ı dolaşmıştır.

Taptuk’un tapusunda 
Kul olduk kapısında 
Yunus miskin çiğ idik 
Piştik elhamdülillah

Vardığımız illere
Şol safa gönüllere 
Baba Taptuk manisin
Saçtuk elhamdülillah

Yunus Anadolu köylüsünün ağzından şöyle konuşur:

Acep dünyada varm’ola 
Şöyle garip bencileyin
Bağrı yanık gözü yaşlı
Şöyle garip bencileyin

Yunus yazgısına kafa tutar, acıyı bal eyler.

Ben yürürüm yane yane
Aşk boyadı beni kane
Ne âkilem ne divane
Gel gör beni aşk neyledi

Kâh eserim yeller gibi 
Kâh tozarım yollar gibi 
Kâh coşarım seller gibi 
Gel gör beni aşk neyledi

Tüm insanlardan sevgi, dostluk ve işbirliği bekler.

Gelin tanış olalım 
İşi kolay kılalım 
Sevelim, sevilelim 
Dünya kimseye kalmaz

Ona göre bir gönüle girmek hacca gitmekten iyidir.

Yunus Emre der hoca 
Gerekse bin var hacca 
Hepisinden iyice 
Bir gönüle girmektir

Yunus’a göre bir insana kötülük etmek, günahların en büyüğüdür.

Bir kez gönül yıktın ise 
Bu kıldığın namaz değil 
Yetmiş iki millet dahi 
Elin yüzün yumaz değil

Yunus kin ve nefreti kabul etmez. İnsanları eşit ve kardeş görür.

Adımız miskindir bizim 
Düşmanımız kindir bizim 
Biz kimseye kin tutmayız 
Kamu âlem birdir bize

Yunus’a göre bütün din kitaplarının tek anlamı; kendimiz için istediğimizi başkası için de istemektir.

Sen sana ne sanırsan 
Ayruğa da onu san 
Dört kitabın manası 
Budur eğer var ise

Yunus dindardır. Tanrısını, insanın dışında değil, içinde bulur.

Bu tılsımı bağlayan 
Türlü dilde söyleyen 
Yere göğe sığmayan 
Sığmış bu can içinde

Çok aradım özledim 
Yeri göğü aradım 
Çok aradım bulmadım 
Buldum insan içinde

Yunus evrensel bir ozandır. Irk, din, dil, renk ve inanç farkı gözetmez.

Dünya benim rızkımdır 
Halkı benim halkımdır

Genç yaşta bu dünyadan göçenlere acır, kıyamaz.

Bu dünyada bir nesneye 
Yanar içim göynür özüm 
Yiğit iken ölenlere 
Gök ekini biçmiş gibi

Yunus’un şiirleri zulme, haksızlığa, adaletsizliğe ve sömürüye bir başkaldırıdır.

Şunlar ki çoktur malları 
Gör nice oldu hâlleri 
Sonucu bir gömlek giymiş 
Anında yoktur yenleri

Yunus’un dervişliği şairliğinden ayrılmaz. Dervişliğin ana ilkesi kendini bilmek ve kendini yenmektir. 

Dervişlik dedikleri 
Hırka ile taç değil 
Gönlünü derviş eden 
Hırkaya muhtaç değil

Yunus sözün önemini ve etkisini çok iyi bilir.

Sözünü bilen kişinin
Yüzünü ak ede bir söz 
Sözü pişirip diyenin 
İşini sağ ede bir söz

Söz ola kese savaşı 
Söz ola kestire başı 
Söz ola ağulu aşı 
Balıla yağ ede bir söz

Yunus aşk der, dost der. O tepeden tırnağa âşıktır.

Aşkın aldı benden beni
Bana seni gerek seni 
Ben yanarım dünü günü
Bana seni gerek seni

Ne varlığa sevinirim 
Ne yokluğa yerinirim 
Aşkın ile avunurum 
Bana seni gerek seni

Yunus bazen Tanrı’nın adaletinden şüphe eder; hem beni yaratırsın, hem yapacağımı da bilirsin, sonra da günahlarımı tartıp beni yakmak istersin, der.

Kıl gibi köprü gerersin geç deyi
Gel seni sen tuzağımdan seç deyi

Kıl gibi köprüden âdem mi geçer
Ya düşer ya dayanır yahut uçar

Kulların köprü yaparlar hayr içün
Hayrı budur ki geçerler seyr içün

Yunus’un yaşadığı yıllarda Molla Kasım diye biri varmış. Ona, Yunus’un şiirlerini yazılı olarak getirmişler. Molla Kasım her okuduğu şiiri dine, şeriata aykırı bularak yakıyormuş. Binlercesini yaktıktan sonra, kalanını da suya atmaya başlamış. Derken bir şiir onun dikkatini çekmiş:

Derviş Yunus bu sözü eğri büğrü söyleme 

Seni sigaya çeken bir Molla Kasım gelir.

Molla Kasım bunu görür görmez Yunus’un büyüklüğünü anlamış ve yakmadığı, atmadığı şiirleri bir hazine gibi saklamış. Onun için şiirlerinden binlercesini göklerde melekler, binlercesini denizdeki balıklar, kalan binlercesini de insanlar söylermiş.

Yunus Emre hepimizin ortak değeridir. O, anadilimiz Türkçeyi yüceltmiştir. Bizi birliğe, dirliğe ve barışa çağırmıştır. Onun şiirleri softalığa; ülkemizi ortaçağ karanlığına sürüklemek isteyen çağdışı zihniyete, dinimizi siyasete ve ticarete alet etmeye kalkışanlara, ılımlı İslam düşüncesini yaymak isteyenlere, Batı Müslümanlığını tezgâhlayanlara karşı en büyük yanıttır.

O saf, içten, Tanrı ve insan aşkıyla dolu bir Anadolu Müslümanıdır. Asırlar öncesinden bize selam yollamaktadır:

Biz dünyadan gider olduk
Kalanlara selam olsun 
Bizim için hayır dua
Kılanlara selam olsun

Selam olsun Yunus Emre dedemize. Selam olsun; barışa, dostluğa ve kardeşliğe…

Yararlanılan kaynak: Sabahattin Eyüboğlu, Yunus Emre / Cem Yayınevi, 1972, İstanbul 
Adnan Binyazar, Halk Anlatıları, Anadolu Verlag, 2004
Bahattin Gemici, İki Ülke Arasında, Öğretmen Dünyası, 2018, Ankara

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Rastgele Konular
Kovid-19 kısıtlamalarını protesto etmek amacıyla yola çıkan araç konvoyu, Paris’in ardından Belçika’nın başkenti Brüksel’de de yasaklandı. Kanada’nın başkenti Ottawa’daki kamyon sürücülerinin konvoy eylemlerinden esinlenen Kovid-19 kısıtlamaları karşıtı özel araç ve kamyon sürücüleri, farklı kentlerden yola çıkarak hafta sonu Fransa’nın başkenti...
Avrupa Birliği (AB) kurumlarıyla NATO’ya ev sahipliği yapan Belçika’nın başkenti Brüksel, Rusya’nın Ukrayna’ya saldırısı sonrasında bu hafta bir günde 3 büyük zirve toplantısına ve onlarca devlet ve hükümet başkanına ev sahipliği yapacak. 24 Mart’ta düzenlenecek üç zirveden biri NATO karargahında...
NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, “Türkiye’nin (İsveç ve Finlandiya’nın üyeliğiyle ilgili) dile getirdiği endişeleri, üyelik sürecini geciktirmeyecek şekilde ele alabileceğimizden eminim.” dedi. Stoltenberg, Almanya’nın başkenti Berlin’de düzenlenen NATO Dışişleri Bakanları Gayriresmi Toplantısı sonrasında Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock ile ortak...
Uluslararası market zinciri Carrefour, Belçika’da 100 gün için 100 ürünün fiyatını dondurma kararı aldı. Fransız market zinciri Carrefour, Belçika’’da halkın enflasyon karşısında satın alım gücüne katkı sağlamak için yeni bir kampanya başlatıldığını açıkladı. Buna göre, Carrefour Belçika’da 100 gün boyunca...
İngiltere, Belçika, Hollanda, Polonya ve Fransa’yı etkisi altına alan şiddetli fırtınalar nedeniyle çok sayıda bina ve araç zarar gördü, haneler elektriksiz kaldı ve ulaşımda ciddi aksaklıklar meydana geldi. Bazı Avrupa ülkelerinde geçen hafta başlayan ve hala devam eden fırtınalar, hayatı...
Türkiye’nin İtalya’ya PKK’nın faaliyetlerinden duyduğu rahatsızlığı yinelediği bildirildi. Diplomatik kaynaklardan edinilen bilgiye göre Türkiye’nin Roma Büyükelçiliğinin daha önce yaptığı girişimlere rağmen son olarak 4 Haziran 2022’de Roma’da PKK sembolleri ve teröristbaşının fotoğraflarının alenen sergilendiği PKK gösterisinden duyulan rahatsızlığın ifade edilmesi...
Galatasaray, UEFA Avrupa Ligi son 16 turu ilk maçında deplasmanda İspanya’nın Barcelona takımıyla 0-0 berabere kaldı. UEFA Avrupa Ligi son 16 turu ilk maçında karşı karşıya gelen Barcelona ve Galatasaray, son lig karşılaşmalarına göre ilk 11’lerinde rotasyon yaptı. Galatasaray, son Konyaspor...
İngiltere’yi etkisi altına alan Eunice Fırtınası, Belçika’da da hayatı olumsuz etkilerken fırtına nedeniyle yaralananlar oldu. Sabah saatlerinde Belçika’da, fırtına hızının saatte 150 kilometreye ulaşması beklenen bölgelerde turuncu alarm ilan edildi. Eunice Fırtınası’nın en fazla öğleden sonra etkili olacağı belirtilerek insanlara...
Belçika’da psikiyatristler hastalarının ruh sağlığı için reçetelerine “ücretsiz müze ziyareti” yazabilecek. Başkent Brüksel bölgesinde başlayan pilot projeyle Dünya Sağlık Örgütünün (DSÖ) araştırmasının sonuçları hayata geçirilecek. DSÖ’nün araştırmasında, müze ziyaretinin “insanların stresini azalttığı ve hayatı daha anlamlı kıldığı” sonucu ortaya koyulmuştu....
Galatasaray Kulübü, son olarak İtalya’nın Napoli takımında forma giyen serbest oyuncu statüsündeki Belçikalı futbolcu Dries Mertens ile 1+1 yıllık anlaşmaya varıldığını duyurdu. Galatasaray Sportif Sınai ve Ticari Yatırımlar AŞ’den Borsa İstanbul’a gönderilen ve Kamuyu Aydınlatma Platformu’nda da yayımlanan açıklamada, “Profesyonel...
Arşiv
Sizden Gelen Yorumlar
Seko: Bunun magduruyum iki senedir İzmir karşıyaka ilcesinde yaşıyorum bu zihin kontrolü denen şey işkence insan hak ve özgürlüklerine insanı aşağılayıcı bir insanın çok büyük hem maddi hem manevi sikintilar yaşatıp puskolojik şiddet uygulayarak insanı baskı altında tutup istedikleri şekilde yönlendirip bundan haksız kazanç sağlamak amacıyla devlet görevlisiyiz yada devletin yüksek makamlarıninda isimlerini kullanarak bir takım hasta beyinli insanların sakat dusunceleri bedavadan hiç bı iş yapmadan kısa yoldan rahat bı hayat yaşamak için bir insanin hayatını mayvedici hayatını bitirici hatta öldürmek bile ellerinde olan tehdit bile ettikleri hala o tehditleri alıp şuan bile bu insanlık suçu olan işkenceye ben ve ailem magruz bırakılarak ve bu şahısların isimlerinide burda paylaşıyorum hicran alguller fatma alguller İlker alguller alev daş Mehmet emin Gültekin ve annesi ve yanlarında bulunan Mert Yusuf adlı şahısların kurdukları bı örgüt olup ispatı zor olan bı konu olduğundan bu kişilerinde en güvendikleri ve rahatça bu iskenceyi size uygulamalarının sebebidir bu bütün ailemin ve benim kişisel bilgilerimi aldıkları yani mal varlığına kadar banka hesaplarına kadar hatta ve hatta tuvalaet banyoda bile sizi izleyen bu insanalrin bu ülkenin başka bı vatandaşımızada bu mağduriyeti yasatmamalri için buraya yazıyorum bilinsin bu insanların hastaneye kapatılıp akıl ve ruh sağlıklarının aklı dengelerinin yerinde olup olmadığının araştırılıp ve daha sonra ibretlik bı ceza alıp bir daha insanlara böle ağır mağduriyetler yasatmamalri için ibretlik bı ceza verilmesi bence müebbet olmalı çünkü hayatınızı alt üst edip sizi ölme intihar etme eşiğine kadar getiriyolar bu kişilerin hiç bir değeri kalmamış aile çocuk anne baba gibi o yüzden bu insan demek bile istemiyorum iki ayaklı mikro organizmalarin insanlardan uzak tutulması kanaatindeyim bu iskenceyi yaşayan biri olarak
Etiketler