Site Rengi

YeniVatan Belçika

“Yoğurt çaldım, ye de git” / Ahmet Urfalı

“Yoğurt çaldım, ye de git” / Ahmet Urfalı

Önce “her yiğidin bir yoğurt yiyişi vardır.” deriz, ama her kişi Akşehir gölüne yoğurt çalıp “ya tutarsa” beklentisine girerek gülmeye başlayamaz, Nasrettin Hoca’dan başka.

“Sütten ağzı yanan kişi yoğurdu üfleyerek yer.”

Genç bir kız evlilik için tercihini “omzu tüfekli” den yana kullanmak ister.

“Ben varmam inekliye
Yoğurdu sinekliye
Mevlâm nasip eylesin
Omuzu tüfekliye.”

Ev halkı kalabalık olanların türküsü;
“Yoğurt çaldım kazana” diye başlar.

Evin Hanımı;
“Yoğurt koydum dolaba.” türküsünü mırıldanarak akşam sofrasının hazırlıklarına başlar.

Silifke’nin yoğurdu Emirdağ’ınki kadar meşhur değildir, ama zaten söylenmek istenen “balınan yoğrulan”dır.

İncil’de Hz. İbrahim’in üç meleğe tatlı ve ekşi süt sunduğu anlatılır.

İnsanoğlu 5000 yıldan beri süt içiyor.

Amerika yoğurdu 40-50 yıl önce tanıdı, Avrupa ise 20. yüzyılın başlarında.

Yoğurt kelimesi bugünkü şekliyle 8. yüzyıl Türkçe metinlerde geçer.

Divan-ı Lügat’it Türk’te de yoğurt kelimesine rastlanır.

16. yüzyılda Fransa Kralı 1. Fransuva ateşli ishal olur. Fransız hekimleri krallarını tedavi edemez. Kanuni’den yardım istenir, Türk hekimlerle birlikte Fransa’ya birkaç keçi gönderilir. Türk hekimler keçileri sağarak sütünden yoğurt yapıp krala ilaç olarak yedirirler. Kral bu tedaviden sonra sağlığına kavuşur.

Yoğurt, Türk göçleri eliyle bütün dünyaya aynı isimle yayılır.

Tamamen bir Türk buluşu olan yoğurt, “Türk basili” olarak bilinen ve ortaya laktik asit çıkaran mikroorganizmanın sütü pıhtılaştırmasıdır. Yaklaşık 22 hastalığın mikrobunu imha eder. Uzun ve sağlıklı yaşamanın sırrı yoğurttadır.

Yoğurdun mayalanışı bugün Anadolu’da ilk şekliyle yapılır. Kor denilen yoğurt mayası, hıdırellez sabahı (6 Mayıs) tıpkı arının çiçeklerden bal özü topladığı gibi kadınlar ve kızlar tarafından bitki yapraklarındaki çiğlerin toplanması ile elde edilir.

Hıdırellez’de sabah namazı kılındıktan sonra yaylanın bin bir derde deva olan bitkilerinin üzerine düşen çiğler bir tabağa toplanır. Çiğ belli bir miktara ulaşınca ılık süt kabına katılarak sarmalanır, böylece mayalama işlemi tamamlanır.

Anadolu’da nohuttan, kuzu işkembesindeki bir enzimden, karınca yumurtasından da yoğurt mayası yapılır.

Hıdırellezde çiğlerden toplanarak yapılan maya, üç gün boyunca tutar, diğer günler çiğ toplansa da maya olmaz. Bu çiğ, hamur mayası olarak da kullanılır.

Senin ataların koyunu ehlileştirdi. Koyundan süt sağmayı, sütten yoğurt yapmayı öğrendi. Öğrendiği bu ilaç gibi yiyeceği aynı adla bütün dünyaya tanıttı.

Göçtüğün her yerde konu-komşu yoğurdu severek yedi.

Meyvelisi, çikolatalısı, vanilyalısı çıktı yoğurdun. Meyo, yogo, bioghurt… oldu yeni adları…

Şimdi sen yüreğindeki onulmaz gurbet hevesi ile yeni yollara yolcu olmaya hazırlanıp dururken kuytuluktan müşfik bir ses gelir kulağına anne sütü gibi merhametli;
“Yoğurt çaldım ye de git.”

Ahmet Urfalı

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Rastgele Konular
Rahmân ve Rahîm olan Yüce ALLAH’in (c.c.) adıyla… Hamd âlemlerin Rabbi ALLAH (c.c.) içindir. Salât ve Selâm Peygamber efendimiz Hazret-i Muhammed Mustafa (s.a.v)’in âli’nin ve ashâbinin üzerine olsun inşaallah. Amin. Muhterem Müslümanlar, 1441 Ramazân-ı Şerif ayımızın sonu biz Ümmet-i Muhammed...
İngiltere Premier Lig’de, lider Liverpool sezonun bitmesine 7 hafta kala şampiyonluğunu ilan etti.  Liverpool, en yakın rakibi Manchester City’nin, deplasmanda Chelsea’ye 2-1 yenilmesinin ardından Premier Lig’de 2019-2020 sezonu şampiyonluğuna ulaştı.  Manchester City’nin 23 puan önünde ilk sırada yer alan ekip,  şampiyonluğunu...
Uzun yıllar hizmet verdiği Sosyalist Parti’yle ayrı düştüğü için istifa eden Milletvekili Emin Özkara, Brüksel Parlamentosu’ndaki ofisini terketmesi için eski partisinin baskısıyla karşı karşya kaldığını açıkladı. Saint-Josse Belediye Başkanı Emir Kır’ın Sosyalist Parti tarafından dışlanmasından bir gün sonra istifasını açıklayan...
Uzun yıllardır taraftarı olduğu FC Schaerbeek kulübüne gönüllü hizmet eden Sedat Tekeş, yaptıklarıyla kendini adeta bir fenomen olarak kabul ettiriyor. İsmi RC Schaerbeek olduğu dönemlerde kulübe gönül veren ve o gün bu gündür, üç başkan değişmesine rağmen sevgisinden hiç ödün...
İzmir’de düzensiz göçmen hareketliliği arttı. Dün geceden bu yana Yunan adalarına geçmek isteyen düzensiz göçmenler, Ege’deki sahil bölgelerine hareket etti.  Çeşitli bölgelerden hareket eden göçmenler, Dikili ilçesindeki sahil bölgesine geldi.  Aralarında kadın ve çocukların da bulunduğu yaklaşık 160 kişilik grup,...
Yapımcılığını “Diriliş Ertuğrul” ve “Kuruluş Osman”a da imza atan Mehmet Bozdağ’ın üstlendiği “Türkler Geliyor: Adaletin Kılıcı” filmi, 23 Ocak’ta Belçika’da sinemaseverlerle buluşacak. Yönetmen koltuğuna Kamil Aydın’ın oturduğu film, İstanbul’u fethinin ardından yönünü Roma’ya çeviren Fatih Sultan Mehmet’in akıncılarının, anarşi ve...
Bpost, Çin’e yapılan uçuşların iptal sayısının artması nedeniyle 15 Şubat 2020 Cumartesi günü Çin’e gidecek mektupların ve paketlerin gönderme işlemlerinin askıya alındığını duyurdu. Konuya ilişkin açıklama yapan BPost şirketinden yapılan açıklamada, şu ifadeler yer aldı; “Müşterilerimizden Çin’e gönderilmek istenen mektupları...
Daha önce birkaç kez gündeme gelmesine rağmen ertelenen yeni kimlik kartları bu Salı günü Lokeren’de İçişleri Bakanı Pieter De Crem (CD&V) tarafından resmen tanıtıldı. Sahibinin parmak izlerini içerecek yeni kimlik kartında fotoğraf solda olacak ve artık sağda olmayacak. Yeni kimlik...
Çocukların aile içindeki eğitimleri önemlidir. Çünkü gelecek onlarda. Eğitimi ve sosyal yaşamı ne kadar kaliteli olursa ileride de bir o kadar kaliteli hayat sürme şansları artar. Ne yazık ki, bizler toplum olarak bu konuda her gün sınıfta kalıyoruz. Bundan önceki...
Gent Belediye Meclis Üyesi PVDA’lı Yüksel Kalaz Gent Belediye yönetiminin kararına tepki gösterdi. “Sıradan bir işçi ve sendika işçisi olarak inanamıyorum ve anlayamıyorum.” diyerek tepkisini bu şekilde dile getiren Yüksel Kalaz, “Gent Belediye meclisi, huzurevlerinde çalışan kahramanlarımızın tatil paralarından kısıyor....
Arşiv
Bizi Facebook’tan takip edin
Sizden Gelen Yorumlar
Etiketler