YeniVatan Belçika

“Sultanu’ş Şuara”: Necip Fazıl Kısakürek

“Sultanu’ş Şuara”: Necip Fazıl Kısakürek

(AA) – Türk edebiyat tarihinde Baki’den sonra ikinci “Sultanu’ş Şuara” unvanına sahip üstad Necip Fazıl Kısakürek, düşünce hayatında da fikirleri ve eserleriyle derin izler bıraktı.

Şair, yazar ve düşünür Ahmet Necip Fazıl Kısakürek, savcılık ve hakimlik görevlerinde bulunan hukukçu Abdülbaki Fazıl Bey ile Girit muhaciri bir ailenin kızı olan Mediha Hanım’ın çocuğu olarak 26 Mayıs 1904’te dünyaya geldi.

Çocukluğunu, dönemin ünlü hakimlerinden büyükbabası Mehmet Hilmi Bey’in Çemberlitaş’taki konağında geçiren Kısakürek, 5-6 yaşlarında dedesinden okumayı öğrendi. Büyükannesi Zafer Hanım’ın da etkisiyle okuma tutkusuyla tanıştı. 

Kısakürek, mahalle mektebinde başladığı öğrenimine, Fransız Papaz, Amerikan Koleji ve Rehber-i İttihad okullarında devam etti. İlk mektebi, Heybeliada Numune Mektebi’nde tamamlayan şair, 1916’da Yahya Kemal ve Hamdullah Suphi Tanrıöver’in de öğretmenlik yaptığı Mekteb-i Fünun-u Bahriye-i Şahane’ye (Deniz Harp Okulu) alındı. 

Necip Fazıl Kısakürek, öğrencilik yıllarında şiirle ilgilenmeye başlayarak, “Nihal” isminde haftalık bir dergi çıkardı.

Şair Nazım Hikmet Ran ile aynı okulda eğitim gören Kısakürek, Lord Byron, Oscar Wilde, Shakespeare gibi Batılı yazarların eserlerini orijinal dilinde okudu.

Kısakürek, 1921’de Ahmet Haşim, Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Faruk Nafiz, Ahmed Kudsi gibi dönemin ünlü edebiyatçılarıyla tanıştığı Darülfünun Edebiyat Medresesi Felsefe Bölümü’ne girdi. İlk şiirleri, Ziya Gökalp’in kurduğu, Yakup Kadri ve arkadaşlarının çıkardığı Yeni Mecmua dergisinde yayımlandı.

Maarif Vekaleti’nin 1924’te açtığı sınavı kazanan Necip Fazıl, 20 yaşındayken Milli Eğitim Bakanlığı bursuyla Paris’e gitti.

İlk şiir kitabı “Örümcek Ağı” 1925’te yayımlandı

Usta şair, 1925’te döndüğü İstanbul’da, ilk şiir kitabı “Örümcek Ağı”nı, 1928’de ise “Kaldırımlar”ı yayımladı. Kaldırımlar, büyük bir ilgi ve hayranlık topladı. 

Abdülhakim Arvasi ile 1934’te tanışan Kısakürek, bu tarihi kendisi için bir milat kabul etti. Bu tarihten sonra Kısakürek’in eserlerinde tasavvufi düşüncenin izleri görülmeye başlandı.

Kısakürek’in 1935’te yazdığı “Tohum” ile “Bir Adam Yaratmak” adlı eserleri, İstanbul Şehir Tiyatroları’nda Muhsin Ertuğrul tarafından sahneye konuldu. İslamcılık ve Türklük vurgusunun ön planda olduğu Tohum, sanat çevrelerinden büyük ilgi görürken, halkın ilgisini çekmedi. 1937 yılında sahnelenen Bir Adam Yaratmak eseri ise büyük ilgi gördü. 

Necip Fazıl Kısakürek’in 1936’da Celal Bayar’ın temin ettiği ilanlar yardımıyla çıkardığı ve 16 sayı sürdürdüğü “Ağaç” Mecmuası, dönemin önde gelen entellektüellerini çatısı altında topladı.

Yeni bir milli marş yazılması için 1938’de Ulus gazetesinin açtığı yarışmada kendisine yapılan teklifi kabul eden Kısakürek, yarışmadan vazgeçilmesi şartını öne sürdü. İsteği kabul gören Kısakürek, “Büyük Doğu Marşı” şiirini yazdı. Şiire verdiği “Büyük Doğu” adı, daha sonra çıkaracağı derginin de adı oldu. 

Kısakürek’in 1934’te yaşadığı buhranlı dönemini anlattığı “Çile” şiiri 1939’da yayımlandı. 

Fatma Neslihan Baban ile 1941’de evlenen usta şairin bu evliliğinden Mehmed, Ömer, Ayşe, Osman ve Zeynep isimli beş çocuğu oldu. 

İlk sayısı 17 Eylül 1943’te okuyucuyla buluşan Büyük Doğu dergisi, o dönemde İslami değerleri öne çıkaran dergi oldu. Başlangıçta dönemin ünlü isimlerinin yazılarının da yer aldığı dergide Necip Fazıl’ın, Adıdeğmez, İstanbul Çocuğu, BÜYÜK DOĞU, Fa, Tenkitçi, N.F.K., Ne-Mu, Ahmet Abdülbaki, Abdinin Kölesi, Bankacı, Be-De, Dilci, İstanbullu, Muhbir gibi takma isimlerle de yazıları yayımlandı. 

Bakanlar Kurulu kararıyla 1944’te kapatılan dergi, Kasım 1945’te yeniden yayımlanmaya başlarken 1946’da bir kez daha kapatıldı. 1947’de yeniden okuyucuyla buluşan dergi kısa süre sonra mahkeme kararıyla bir kez daha kapatılırken, Kısakürek tutuklandı. Derginin sahibi görünen eşi Neslihan Hanım ile “Padişahlık propagandası yapmak-Türklüğe ve Türk milletine hakaret”ten yargılanan şair, bir ay 3 gün tutuklu kaldı. 

Sultanu’ş Şuara unvanına sahip ikinci şair olarak tarihe geçti

Kısakürek, 1949’da başkanı olduğu Büyük Doğu Cemiyeti’ni kurdu. 

Eşi Neslihan ile 1950’de hapse giren şair, aynı yıl yapılan genel seçimlerden sonra seçimi kazanan Demokrat Parti’nin çıkardığı Af Kanunu’yla serbest kaldı. Büyük Doğu’yu yeniden çıkarmaya başlayan Kısakürek, Adnan Menderes’e açık mektuplar yayımlayarak, partiyi İslam ekseninde geliştirmesini önerdi. 

Kısakürek’in, sık sık kapatılan derginin çıkmadığı zamanlardaki günlük fıkra ve yazıları, Yeni İstanbul, Son Posta, Babıalide Sabah, Bugün, Milli Gazete, Her Gün ve Tercüman gazetelerinde yayımlandı.

Oğlu Mehmed’e, 1973’te Büyük Doğu Yayınevi’ni kurduran Kısakürek, “Esselam” isimli manzum eserinden başlayarak daha evvel çeşitli yayınevlerince basılmış eserlerinin düzenli yayınına başladı.

Milli Türk Talebe Birliği tarafından 1975’te mücadelesinin 40. yılı münasebetiyle jübile düzenlenen Kısakürek, 1976’dan 1980’e kadar 13 sayı “Rapor”, 1978’de de “Son Devre Büyük Doğu” dergisini çıkardı. 

Necip Fazıl Kısakürek, Türk Edebiyatı Vakfınca 1980’de Sultanu’ş Şuara (Şairler Sultanı) ve 1982’de ise “Yılın Fikir ve Sanat Adamı” seçildi. Böylece Necip Fazıl Kısakürek, şair Baki’den sonra, Sultanu’ş Şuara unvanına sahip ikinci şair olarak tarihe geçti. 

“Üstad” olarak anılan, şair, yazar ve düşünür Kısakürek, hayatı boyunca Künye, Sabır Taşı, Namık Kemal, Çerçeve, Para, Vatan Şairi Namık Kemal, Müdafaa, Halkadan Pırıltılar, Nam, Çöle İnen Nur, Maskenizi Yırtıyorum, Sonsuzluk Kervanı, At’a Senfoni, Altun Halka (Silsile-i Zeheb), O ki O Yüzden Varız, Her Cephesiyle Komünizm, Ahşap Konak ve Reis Bey’in de aralarında bulunduğu çok sayıda esere imza attı.

Usta edebiyatçının “Bir Adam Yaratmak” eseri 1977’de Yücel Çakmaklı tarafından televizyona, “Reis Bey” adlı eseri ise Mesut Uçakan tarafından sinemaya uyarlandı. Oyun, 2002’de de İstanbul Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları tarafından sahneye konuldu. Kısakürek’in Reis Bey oyunu ise 2012’de Devlet Tiyatroları, 2017’de ise Şehir Tiyatrolarınca sahnelendi.

Erenköy’deki evinde 25 Mayıs 1983’te vefat eden Kısakürek’in cenazesi, Eyüp Sultan Mezarlığı’nda toprağa verildi.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Rastgele Konular
Hamd âlemlerin Rabbi ALLAH (c.c.) içindir. Salât ve Selâm Peygamber efendimiz Hazret-i Muhammed Mustafa (s.a.v)’in âli’nin ve ashâbinin üzerine olsun inşaallah. Amin. Hazret-i Allah (c.c.) Duhan suresinin 1, 2 ve 3. âyet-i kerimelerinde meâlen söyle buyuruyor: “Hâ Mîm. Apaçık olan...
A Milli Futbol Takımı, Hollanda’yı 4-2 yenerek 2022 FIFA Dünya Kupası Elemeleri’ne üç puanla başladı.  Atatürk Olimpiyat Stadı’nda oynanan G Grubu ilk maçında Türkiye’ye galibiyeti getiren golleri 15, 35 (penaltıdan) ve 82. dakikalarda Burak Yılmaz ile 46. dakikada Hakan Çalhanoğlu attı....
Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Charles Michel, ilaç firmalarının imzaladıkları aşı sözleşmelerini yerine getirmelerini sağlamak için ellerindeki yasal araçları kullanmayı planladıklarını söyledi. Michel, Europe 1 radyosunda, son dönemde Avrupa’da yeni tip koronavirüs (Kovid-19) aşısı tedarikinde yaşanan gecikmelere ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Pfizer/BioNTech...
Avrupa Birliği (AB) ülkelerinin liderleri, şubat sonunda yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınıyla ilgili gelişmeler ve güvenlik konularında zirve toplantısı yapacak. AB Konseyi Sözcüsü Barend Leyts’in sosyal medyadan duyurduğu bilgiye göre, AB liderleri 25 Şubat’ta Kovid-19 salgınıyla mücadelenin koordinasyonu hakkında video konferans yoluyla bir araya...
Avrupa Birliği (AB), yeni tip koronavirüsün (Kovid-19) mutasyona uğrayan türlerinin yoğun olarak görüldüğü Çekya’dan ve Avusturya’nın Tirol bölgesinden gelenlere sınırlarını kapatma kararı alan Almanya’ya mektup göndererek “serbest dolaşımı” önlememesini isteyecek. AB Komisyonu sözcülerinden Christian Wigand, AB Konseyinin sınırların toptan kapatılmaması ve zorunlu seyahatlerin engellenmemesi...
Yetişkin nüfusun yüzde 64,7’sini yeni tip koronavirüse (Kovid-19) karşı aşılayan Avrupa Birliği (AB), temmuz sonu için koyduğu hedefine ulaşmak üzere. Avrupa Hastalıkların Önlenmesi ve Kontrol Merkezinin verilerine göre, AB’de 18 yaş üstü nüfusun yüzde 64,7’si ilk dozu, yüzde 53’ü ise...
Halk Sağlığı Bakanı Frank Vandenbroucke Cumartesi günü yaptığı açıklamada, AstraZeneca tarafından geliştirilen Covid-19 aşılarının teslimatındaki gecikmenin son derece rahatsız edici olduğunu ifade etti. RTBF kanalında konuya ilişkin açıklama yapan Bakan Vandenbroucke, “Pek çok belirsizlik var ve insanların aşılama görev gücünün...
Belçika’nın başkenti Brüksel’de yüzlerce Uber sürücüsü, akıllı telefon uygulaması ile müşteri almalarını yasaklayan kararı protesto etti. Brüksel-Başkent Bölgesi Hükümeti Başbakanı Rudi Vervoort’in dün, şehrin taksi mevzuatının güncellendiğini ve Uber sürücülerinin akıllı telefon uygulaması ile müşteri almalarının yasaklandığını açıklaması üzerine yüzlerce Uber sürücüsü, Başbakanlık binası önünde toplandı....
Avusturya’da iktidardaki merkez sağ Halk Partisi (ÖVP) ve Yeşiller Partisi koalisyon hükümetinin öncülüğünde kurulan “Dini Saikli Siyasal Aşırıcılığa Yönelik Avusturya Dokümantasyon Merkezi”, ülkede Müslümanlara ait 600 cami, eğitim merkezi gibi çeşitli kurumların detaylı bilgilerinin yer aldığı bir tür “dijital harita”yı...
Saya; ayakkabının yumuşak olan üst bölümü, gebe koyunların karnındaki yavru yüz günlük olduğunda çobanların yaptığı tören, yayla ve kırlarda hayvanlar için yapılan üstü samanla örtülü yer, kadın giysisi, iş önlüğü, kundura yüzü gibi anlamlara gelmektedir. Emirdağ’da saya gezmeye ayıcı oyunu...
Arşiv
Bizi Facebook’tan takip edin
Sizden Gelen Yorumlar
Etiketler