“Ruanda’daki soykırım sömürgecilerin eseri”

“Ruanda’daki soykırım sömürgecilerin eseri”
  • 16.05.2017
  • 875 kez okundu

(AA) – Ruandalı tarihçi ve dil bilimci Prof. Dr. Pacifique Malonga, ülkede tarih boyunca birlikte yaşayan ve aynı dili konuşan Hutularla Tutsilerin Belçikalı misyonerlerin ülkeye girmesiyle ikiye bölündüğünü ve 1994’teki soykırımının bu nedenle yaşandığını belirtti.

Ruanda hükümetinin danışmanı da olan Malonga, AA muhabirine ülke tarihine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Malonga, 19’uncu yüzyıldaki sömürgecilik hareketlerinin ülkesini de etkilediğini ve bunun sonucunda Ruanda’ya gelen ilk ülkenin Almanya olduğunu belirtti.

Birinci Dünya Savaşı’ndan yenilgiyle ayrılan Almanya’nın Ruanda’daki sömürgesinin sona erdiğini anımsatan Malanga, “Almanlar Ruanda’da fazla kalmadı. 19’uncu yüzyılın sonunda Ruanda, Burundi ve bana göre Tanganika’da da sömürgecilik faaliyetinde bulunarak Alman Doğu Afrikası’nı kurdular. Kişisel görüşüm Almanlar Ruanda üzerinde büyük bir etki yapamadılar.” dedi.

“Belçikalılar toplumu ikiye böldü”

Birinci Dünya Savaşı’nın sonunda 1922 yılında Ruanda’nın Belçika’nın sömürgesi haline geldiğini anımsatan Malonga, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Özellikle Belçikalılar misyonerleriyle ülkemize geldiler ve bağımsızlık kazandığımız tarihe kadar (1 Temmuz 1962) burada kaldılar. Belçikalılar misyonerlerle Ruanda’ya etnik ve sosyal ayrımcılık gibi sorunları da getirdi. Farklı yöntemlerle Hutu ve Tutsi etnik sorununu ilk defa Belçikalılar soktu ülkemize.”

Belçikalılardan önce Ruanda halkının tamamının aynı köylerde huzur içinde yaşadığını, aynı dili konuştuğunu, aynı tarihi paylaştığını vurgulayan Malonga, “Hutu ve Tutsiler arasında tek bir sınıf farkı dahi yoktu. Kimse birbirini Hutu veya Tutsi olarak tanımlamıyordu. Bana göre, (Belçikalıların) bu ayrımcılığı nasıl başardıkları büyük bir gizem. Ama gerçek şu ki bunu başardılar.” değerlendirmesinde bulundu.

Ünlü tarihçi Malonga, Tutsilerin bu dönemde ön planda tutulduğunu ve Afrika’daki bağımsızlık hareketlerinin başladığı 1960’lı yıllarda ülkesinin de bağımsızlığını ilan ettiğini dile getirerek, şunları söyledi:

“Sömürgeci efendiler bağımsızlık ilan edildikten sonra Tutsilerin döneminin sona erdiğine ve sıranın artık Hutulara geldiğine hüküm verdi. Hutu ve Tutsi şeklinde sosyal sınıflar oluşturarak toplumu suistimal ettiler. Hutu dönemiyle sorunlar yaşanmaya başladı. Toplumu ikiye böldüler. Devre dışı bıraktıkları Tutsiler Uganda, Burundi, Tanzanya ve Kenya gibi ülkelere sığınmaya başladı. Belçikalılar sözde bize bağımsızlık verdi ama ülkeyi yöneten hükümetlerin içinde bizzat aktif rol oynadılar. Bu oldukça şüphe uyandıran ve tuhaf bir durumdu.”

Etnik ayrımcılığın bu dönemde toplumun bütün katmanlarına işlediğine dikkati çeken Malonga, “Bu bir virüstü. Dışardan gelen en küçük müdahaleleri dahi Tutsilere atfettiler.” şeklinde konuştu.

Ayrım gözetmeksizin katlettiler

Dünya tarihinin en kanlı soykırımlarından birinin yaşandığı ve yaklaşık 1 milyon kişinin katledildiği 1994’e kadar Tutsilerin söz konusu yönetim altında mağdur olduğunu savunan Malonga, dönemin Devlet Başkanı Juneval Habyarimana’nın uçak kazasında hayatını kaybetmesiyle soykırımın başladığını hatırlattı.

Malonga, soykırımda ülkenin her yerinde çobandan köylüye, zenginden fakire ayrım gözetmeksizin Tutsilerin öldürüldüğünü söyledi.

“Fransızlar Hutuları korudu”

Malonga, soykırımın son günlerinde Birleşmiş Milletlerce yürütülen Turkuaz Operasyonu kapsamında Ruanda’nın bazı bölgelerine Fransız askerlerinin sevk edildiğini belirterek, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Belçikalılardan sonra Ruanda’ya nüfuz sahibi Fransızlar da gelmeye başlamıştı. Operasyon esnasında Ruanda’nın üç bölgesinde soykırım yapanları (Hutular) korumaya aldılar. Soykırımı gerçekleştirenleri neden korumaya aldılar hala anlamış değilim. Eğer bir şansım olsaydı operasyona katılan Fransız komutanlara şu çok basit soruları sormak isterdim: Neden bu soykırımcıları desteklediniz? Bunlara (Hutular) ne kadar yakındınız? Aranızdaki dostluk nereden geliyordu?”

Malonga, soykırımın çoğunluğu Tutsi olan Ruanda Yurtsever Cephesi (FPR) üyelerince sonlandırdığını kaydetti.

“Doğu Afrika’nın iletişim dili Svahilice olmalı”

Kendisinin mükemmel derecede Fransızca ve İngilizce bilmesine rağmen günlük hayatta bu dilleri kullanmadığını, Svahilice konuşmayı tercih ettiğini belirten Malonga, sadece Ruanda’da değil Doğu Afrika’nın tamamında bu dilin tanıtımını yaptığını aktardı.

Malonga, Svahilice’nin ülkede konuşulmasının ticari hayata olumlu yansıyacağına dikkati çekerek, “Doğu Afrika ülkeleri Tanzanya, Burundi, Uganda, Kenya ve hatta Güney Sudan’da Svahilice’yi kullanan yaklaşık 150 milyon kişi yaşıyor. Bu ülkeler arasındaki ortak iletişim dilinin Svahilice olması gerekir.” diye konuştu.

Ruanda’da halkın ana dili Kinyarwanda. Ancak sömürge döneminden miras kalan Fransızca ve İngilizce resmi dil olarak kabul ediliyordu. Şubat ayında parlamentodan geçen yasayla Svahilice de resmi diller arasına eklendi. Böylelikle ülkedeki resmi dil sayısı dörde çıktı.

Etiketler: / / / / /

Fransa’da Belçika’ya ait savaş uçağı düştü
Fransa’nın kuzey batısındaki Pluvigner kasabasında Belçika’ya ait F-16 savaş uçağı düştü.  Fransız basınındaki haberlerde, Pluvigner’de, F16 savaş uçağının, otoyola ve demir yollarına...
Türkiye 36. sıraya yükseldi
A Milli Futbol Takımı, FIFA dünya sıralamasında 36’ncılığa yükseldi. FIFA’nın internet sitesinden açıklanan eylül ayı dünya sıralamasına göre Belçika, zirvede...
Club Brugge-Galatasaray maçı Belçika basınında
UEFA Şampiyonlar Ligi A Grubu’nun ilk haftasında Club Brugge ile golsüz berabere kalan Galatasaray’ın aldığı sonuç Belçika basınında geniş yer...
Music Club 2019-2020 sezonunu açtı
Saz ve Bağlama dersleri veren Music Club, 2019-2020 sezonunu açtı. Belçika’da bugüne kadar sayısız öğrenci yetiştiren ünlü saz hocası İsmail...
Galatasaray puanla başladı
Galatasaray, UEFA Şampiyonlar Ligi A Grubu ilk haftasında deplasmanda Belçika’nın Club Brugge takımıyla 0-0 berabere kaldı. 51. dakikada Club Brugge gole...
Milli halterci Şaziye Erdoğan, dünya şampiyonu
Milli halterci Şaziye Erdoğan, dünya şampiyonu oldu. Tayland’ın Pattaya şehrinde 87 ülkeden 606 sporcunun katılımıyla düzenlenen Dünya Şampiyonası’nda 45 kiloda mücadele...
“Ah Gurbet Dönemedik”
Kazanınca biraz para,Dönecektik, dönemedik,Gurbet bize açtı yara,Dönecektik dönemedik.**Annem babam dedi dön gel,Ev de herkes oldu engel,Ben gelemem, dedi sen gelDönecektik,...
Rıza Kayaalp, 4. kez dünya şampiyonu
Kazakistan’da düzenlenen Dünya Güreş Şampiyonası’nda milli sporcu Rıza Kayaalp, grekoromen stil 130 kiloda altın madalyanın sahibi oldu. Başkent Nur Sultan’daki...
Online seyahat sitesi faaliyetlerini aniden durdurdu
Online seyahat sitelerinden Amoma.com’un faaliyetlerini aniden durdurması, aralarında pek çok Belçikalı’nın da bulunduğu binlerce tatilciyi mağdur durumuna düşürdü. Birkaç yıldır...
Galatasaray, Club Brugge maçına hazır
Galatasaray, UEFA Şampiyonlar Ligi A Grubu birinci haftasında yarın Belçika temsilcisi Club Brugge ile yapacağı maçın hazırlıklarını tamamladı. Jan Breydelstadion’da...
Galatasaray’a Belçika’da sıcak karşılama
UEFA Şampiyonlar Ligi A Grubu ilk maçında yarın deplasmanda Club Brugge ile karşılaşacak Galatasaray, Belçika’ya geldi. Oostende kentindeki havalimana gelen sarı-kırmızılı kafileyi...
Trafikte cep telefonu kulananmanın bedeli ağır olacak
Flaman Brabant bölgesindeki Hal-Vilvorde savcılığı, Hareketlilik Haftası boyunca trafik suçlarını ciddi şekilde cezalandıracaklarını duyurdu. Trafikte elinde cep telefonuyla seyahat edenlerin,...
Brüksel’de kaçak kenevir üreten örgüt çökertildi
Uyuşturucu kaçakçılığında aktif bir suç örgütünün takibini yapan Brüksel-Kuzey bölgesi polisi, Çarşamba ve Perşembe günleri Brüksel’in Grimbergen ile Ganshoren belediyelerinde...
Emenike, Westerlo’da
Belçika 2. Futbol Ligi ekibi Westerlo, Nijeryalı forvet Emmanuel Emenike’yi transfer etti. Westerlo Kulübü, serbest oyuncu statüsündeki Emenike’nin transferini sosyal...
UEFA Şampiyonlar Ligi’nin en başarılısı Real Madrid
UEFA Şampiyonlar Ligi’nde yarın başlayacak 2019-2020 sezonu grup karşılaşmaları öncesi İspanya’nın Real Madrid ekibi, kupayı en çok müzesine götüren takım...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ