YeniVatan Belçika

“Ramazan Edebiyatı”

“Ramazan Edebiyatı”

Edebiyat toplumun aynasıdır. İnsan ve toplumu ilgilendiren herşey edebi-estetik disiplin dikkate alınarak edebiyatın konusu olabilir. Din, insan ve toplum hayatında önceliği olan bir kurumdur. Oruç tutmak,İslâm’ın şartlarından farz olan  bir ibadettir. Ramazan, Kameri ayların dokuzuncusu olup oruç bu ayda tutulur.

Ramazan inanç, kültür ve gelenek olarak Türk millletinin önemli bir değeridir. Teravih, iftar, sahur, Kadir Gecesi inancın toplum üzerindeki yansımalarını gösterir. Öte yandan atasözleri,deyimler, maniler, ilahiler ve şiirlerle dopdolu geçen ramazan, edebiyat alanına da farklı etkiler yapmıştır. Ramazan gecelerinde yapılan eğlenceler toplum tarafından beğenilerek izlenmiştir. Yardımlaşma duygularının  zirve çıktığı bu ayda suçun her türlüsünde azalma olduğu bir gerçektir. Oluşan manevi hava, her kesimi çekim sahasına alarak sevgi ışıltılarının gönülleri aydınlattığı, davranışlarda görülmektedir. İnsanların ruhlarında yanan mahyalar, fazilet ve hikmetin güzellikleriyle çorak bozkırları çiçeklendirmektedir. Türk kültür ve medeniyetinin mühim bir öğesi olan ramazan, yüzyıllardan beri Türk milletini ortak değerlerde birleştirip bütünleştirmektedir.

Türk edebiyatı bünyesinde bir ramazan edebiyatı  doğmuş, Ramazaniye adıyla bir edebi tür oluşmuştur. Âşık, tasavvuf ve divan edebiyatnda yoğun olarak işlenen Ramazaniyeler günümüzde de örnekler vererek geleceğe doğru uzanmaktadır.

Enderunlu Fâzıl’dır. Sâbit, Nazîm, Edirneli Kâmî, Nedîm, Koca Râgıb Paşa, Şeyh Galib, Enderunlu Vâsıf, Sünbülzâde Vehbî gibi isimler ramazâniyye şairleri arasında sayılabilir.

Yakın zaman şairleri de ramazan şiirleri yazmıştır. Mehmet Akif Ersoy, ramazanı dizelerine şöyle aksettirir:

“Yâ Rab, şu muazzam Ramazân hürmetine,
Kaldır aradan vahdete hâil ne ise. 
Yâ Rab, şu asırlarca süren tefrikadan 
Artık ezilip düşmesin ümmet ye’se

Mâdâm ki verdin bize rûh-ı nevîn 
Yâ Rab, daha bir nefha-i te’yîd insin.”

Arif Nihat Asya,  Ramazan Akşamı  başlıklı şiirinde  İstanbul camiilerini dile getirir:
“İftar topu aksedince İhsâniye’den 
Seslendi ezanlarım, Süleymaniye’den 
Altında ve üstünde yanıp bin kandil 
Nûr indi civâra Nuûruosmaniye’den”

Faruk Nafiz Çamlıbel, Ramazan ayının bir başka yönünü şiirleştirir:

“Alnımız secdede bulsun bizi her lahza ezan 
Ve hazin ömrümüzün her günü olsun Ramazan
Zikrimiz Arş’-ı geçip fecre kadar yükselsin 
Mâveralardan ümîd ettiğimiz ses gelsin”

Yahya Kemal Beyatlı, “Atik Valde’den İnen Sokakta” şiirinde hayatın içindeki ramazanı anlatır:

“İftardan önce gittim Atik-Valde semtine, 
Kaç def’a geçtiğim bu sokaklar, bugün yine, 

Sessizdiler. Fakat Ramazan mâneviyyeti 
Bir tatlı intizâra çevirmiş sükûneti; 
Semtin oruçlu halkı, süzülmüş benizliler,
Sessizce çarşıdan dönüyorlar birer birer; 
Bakkalda bekleşen fıkarâ kızcağızları 
Az çok yakından sezdiriyor top ve iftarı.
Meydanda kimse kalmadı artık bütün bütün; 
Bir top gürültüsüyle bu sâhilde bitti gün. 
Top gürleyip oruç bozulan lâhzadan beri, 
Bir nurlu neş’e kapladı kerpiçten evleri. 
Yârab nasıl ferahlı bu âlem, nasıl temiz! 
Tenhâ sokakta kaldım oruçsuz ve neş’esiz.
Yurdun bu iftarından uzak kalmanın gamı 
Hadsiz yaşattı rûhuma bir gurbet akşamı.
Bir tek düşünce oldu tesellî bu derdime; 
Az çok ferahladım ve dedim kendi kendime:
‘Onlardan ayrılış bana her an üzüntüdür; 
Madem ki böyle duygularım kaldı, çok şükür.”

Ramazan bütün renkleriyle hayatın içinde devam edip gidiyor. Türk  insanının manevi yönünü kuvvetlendiren, her yıl bir ay boyunca tazelenen, yenilenen bilinç dünyası yeni güzelliklere ulaşmaktadır. Mukabeleler, hatimler, ilahilerle dini bağlar, insanları birbirine yaklaştırarak ruh ve gönül birliği yeniden kurulmaktadır. Ramazanda sadece oruç ibadeti değil, toplumsal ve kültürel bütünlüğün, millet olmanın algısı da canlanmaktadır.

Bütün insanlığın zorluklar yaşadığı bu salgın döneminde Ramazan’ın sağlık ve esenliğe kavuşturan bir ay olmasını dileriz.

Ahmet Urfalı

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Rastgele Konular
Belçika Başbakanı Alexander De Croo, Suriye’ye giderek terör örgütü DEAŞ’a katılan ve hala bu ülkede bulunan Belçikalı kadınlarla çocuklarının geri getirileceğini açıkladı. De Croo,  parlamentoda yaptığı konuşmada, Suriye’nin kuzeyinde DEAŞ kontrolünde bulunan El Hol kampındaki durumun giderek kötüleştiğini, burada bulunan Belçika vatandaşı...
Belçika mahkemesi, Katalonya’nın bağımsızlığı için referandum düzenlenmesindeki rolü nedeniyle ayrılıkçı Katalan siyasetçi Lluis Puig’in İspanya’ya iade edilmesi talebini geri çevirdi. Puig hakkında AB ülkelerinde tutuklanmasını gerektiren bir yakalama emri bulunuyordu. Brüksel’deki bir mahkemenin Ağustos 2020’de yakalama emrini reddetmesinin ardından bir üst mahkemeye taşınan konu bir kez daha...
Belçika’da 2020 yılında önceki yılların ortalamasından yaklaşık 18 bin fazla ölüm kayıtlara geçti. Ulusal Halk Sağlığı Enstitüsünün (Sciensano) kayıtlarına göre, 2020’de Belçika’da 126 bin kişi hayatını kaybetti. Yıllık ortalamanın daha önce 108 bin civarında olması beklenirken, geçen yıl beklenenden 17 bin 966...
Avrupa ülkelerinde faaliyet gösteren bazı kadın dernekleri, Avrupa Birliği (AB) yönetiminin Türkiye ziyaretindeki protokol olayının ardından AB Konseyi Başkanı Charles Michel’in istifa etmesi talebiyle imza kampanyası başlattı. Belçika basınındaki haberlere göre, Michel ve AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in...
Belçika’da siyahi bir gencin polis tarafından gözaltına alınmasından kısa süre sonra hayatını kaybetmesi üzerine düzenlenen protesto gösterisinde polislerle göstericiler arasında arbede çıktı. Başkent Brüksel’de Afrika kökenli 23 yaşındaki İbrahima Barrie’nin hafta sonunda gözaltına alınmasından bir saat sonra hayatını kaybetmesi nedeniyle yüzlerce kişi...
Belçika’daki bazı cezaevlerinde görev yapan gardiyanlar grev başlatınca, güvenliğin sağlanması için polis ekipleri görevlendirildi. Belçika basınındaki haberlere göre, başkent Brüksel’deki Forest, Saint-Gilles ve Berkendael cezaevlerinde görevli gardiyanlar ve diğer işlerde görevli çalışanlar, personel azlığı nedeniyle iş yüklerinin fazla olduğu gerekçesiyle...
Fransa’nın Rennes kentindeki İbni Sina Camisi’nin duvarına İslam karşıtı yazılar yazıldı. Fransız basınındaki haberlerde, Rennes’deki caminin duvarına İslam karşıtı yazıların yazılmasına ve haç çizilmesine ilişkin soruşturma başlatıldığı belirtildi. Fransa İçişleri Bakanı Gerald Darmanin, Twitter hesabından yaptığı açıklamada, “Rennes’deki caminin duvarına birçok...
Avrupa Birliği’nin (AB) ilaç düzenleyicisi Avrupa İlaç Ajansı (EMA), AstraZeneca tarafından geliştirilen Kovid-19 aşısının bazı ülkelerde kullanımının durdurulmasının ardından görüş belirlemek üzere toplandı. Belçika basınındaki haberlere göre, EMA’nın bilim kurulu, kanda pıhtılaşmaya neden olduğu iddia edilen aşı hakkında görüş bildirecek....
Belçika’da son dönemde artan yeni tip koronavirüs (Kovid-19) vakaları nedeniyle ilave kısıtlamalar getirildi.  Yeni kısıtlamaları açıklayan Belçika Başbakanı Alexander De Croo, “İngiltere mutasyonu baskın hal aldı. Yoğun bakım üniteleri mevcut durumla nasıl baş edeceğini bilmiyor. Virüsün doğası değişti.” dedi.  De Croo,...
Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Charles Michel, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile Ankara’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la yaptıkları görüşme sırasında uygulanan protokol düzeninin ziyareti sonrası batı medyasında yapılan haberlerden sonra başlatılan linç kampanyasına siyasetçi Yusuf Yıldız tepki...
Arşiv
Bizi Facebook’tan takip edin
Sizden Gelen Yorumlar
Etiketler