YeniVatan Belçika

“Ramazan Edebiyatı”

“Ramazan Edebiyatı”

Edebiyat toplumun aynasıdır. İnsan ve toplumu ilgilendiren herşey edebi-estetik disiplin dikkate alınarak edebiyatın konusu olabilir. Din, insan ve toplum hayatında önceliği olan bir kurumdur. Oruç tutmak,İslâm’ın şartlarından farz olan  bir ibadettir. Ramazan, Kameri ayların dokuzuncusu olup oruç bu ayda tutulur.

Ramazan inanç, kültür ve gelenek olarak Türk millletinin önemli bir değeridir. Teravih, iftar, sahur, Kadir Gecesi inancın toplum üzerindeki yansımalarını gösterir. Öte yandan atasözleri,deyimler, maniler, ilahiler ve şiirlerle dopdolu geçen ramazan, edebiyat alanına da farklı etkiler yapmıştır. Ramazan gecelerinde yapılan eğlenceler toplum tarafından beğenilerek izlenmiştir. Yardımlaşma duygularının  zirve çıktığı bu ayda suçun her türlüsünde azalma olduğu bir gerçektir. Oluşan manevi hava, her kesimi çekim sahasına alarak sevgi ışıltılarının gönülleri aydınlattığı, davranışlarda görülmektedir. İnsanların ruhlarında yanan mahyalar, fazilet ve hikmetin güzellikleriyle çorak bozkırları çiçeklendirmektedir. Türk kültür ve medeniyetinin mühim bir öğesi olan ramazan, yüzyıllardan beri Türk milletini ortak değerlerde birleştirip bütünleştirmektedir.

Türk edebiyatı bünyesinde bir ramazan edebiyatı  doğmuş, Ramazaniye adıyla bir edebi tür oluşmuştur. Âşık, tasavvuf ve divan edebiyatnda yoğun olarak işlenen Ramazaniyeler günümüzde de örnekler vererek geleceğe doğru uzanmaktadır.

Enderunlu Fâzıl’dır. Sâbit, Nazîm, Edirneli Kâmî, Nedîm, Koca Râgıb Paşa, Şeyh Galib, Enderunlu Vâsıf, Sünbülzâde Vehbî gibi isimler ramazâniyye şairleri arasında sayılabilir.

Yakın zaman şairleri de ramazan şiirleri yazmıştır. Mehmet Akif Ersoy, ramazanı dizelerine şöyle aksettirir:

“Yâ Rab, şu muazzam Ramazân hürmetine,
Kaldır aradan vahdete hâil ne ise. 
Yâ Rab, şu asırlarca süren tefrikadan 
Artık ezilip düşmesin ümmet ye’se

Mâdâm ki verdin bize rûh-ı nevîn 
Yâ Rab, daha bir nefha-i te’yîd insin.”

Arif Nihat Asya,  Ramazan Akşamı  başlıklı şiirinde  İstanbul camiilerini dile getirir:
“İftar topu aksedince İhsâniye’den 
Seslendi ezanlarım, Süleymaniye’den 
Altında ve üstünde yanıp bin kandil 
Nûr indi civâra Nuûruosmaniye’den”

Faruk Nafiz Çamlıbel, Ramazan ayının bir başka yönünü şiirleştirir:

“Alnımız secdede bulsun bizi her lahza ezan 
Ve hazin ömrümüzün her günü olsun Ramazan
Zikrimiz Arş’-ı geçip fecre kadar yükselsin 
Mâveralardan ümîd ettiğimiz ses gelsin”

Yahya Kemal Beyatlı, “Atik Valde’den İnen Sokakta” şiirinde hayatın içindeki ramazanı anlatır:

“İftardan önce gittim Atik-Valde semtine, 
Kaç def’a geçtiğim bu sokaklar, bugün yine, 

Sessizdiler. Fakat Ramazan mâneviyyeti 
Bir tatlı intizâra çevirmiş sükûneti; 
Semtin oruçlu halkı, süzülmüş benizliler,
Sessizce çarşıdan dönüyorlar birer birer; 
Bakkalda bekleşen fıkarâ kızcağızları 
Az çok yakından sezdiriyor top ve iftarı.
Meydanda kimse kalmadı artık bütün bütün; 
Bir top gürültüsüyle bu sâhilde bitti gün. 
Top gürleyip oruç bozulan lâhzadan beri, 
Bir nurlu neş’e kapladı kerpiçten evleri. 
Yârab nasıl ferahlı bu âlem, nasıl temiz! 
Tenhâ sokakta kaldım oruçsuz ve neş’esiz.
Yurdun bu iftarından uzak kalmanın gamı 
Hadsiz yaşattı rûhuma bir gurbet akşamı.
Bir tek düşünce oldu tesellî bu derdime; 
Az çok ferahladım ve dedim kendi kendime:
‘Onlardan ayrılış bana her an üzüntüdür; 
Madem ki böyle duygularım kaldı, çok şükür.”

Ramazan bütün renkleriyle hayatın içinde devam edip gidiyor. Türk  insanının manevi yönünü kuvvetlendiren, her yıl bir ay boyunca tazelenen, yenilenen bilinç dünyası yeni güzelliklere ulaşmaktadır. Mukabeleler, hatimler, ilahilerle dini bağlar, insanları birbirine yaklaştırarak ruh ve gönül birliği yeniden kurulmaktadır. Ramazanda sadece oruç ibadeti değil, toplumsal ve kültürel bütünlüğün, millet olmanın algısı da canlanmaktadır.

Bütün insanlığın zorluklar yaşadığı bu salgın döneminde Ramazan’ın sağlık ve esenliğe kavuşturan bir ay olmasını dileriz.

Ahmet Urfalı

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Rastgele Konular
Bilim insanları, iklim değişikliğinin selleri tetikleyen aşırı yağış olasılığını artırdığını ve emisyonların azaltılmaması durumunda bu tür yağışların daha yaygın hale geleceğini ortaya koydu. Dünya Hava İlişkilendirme Girişimi (WWA), iklim değişikliğinin 12-15 Temmuz tarihleri arasında Batı Avrupa’da yaşanan sel felaketine etkisini...
RTL kanalında her Pazar günleri saat 13’te program yapan Pascal Vrebos’un davetlisi olan Brüksel Bölge Hükümeti Başbakanı Rudi Vervoort, 1 Ocak 2021 tarihinde başkent Brüksel’de uygulamaya giren 30 km/hız hakkında konuştu. 30 km/hız sınırı hakkında açıklama yapan Başbakan Vervoort, bazı...
Belçika’da hükümetin yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınına aldığı tedbirlerden etkilenen sektörlerin temsilcileri daha fazla yardım talebiyle gösteri düzenledi. Belçika’da salgın nedeniyle yaklaşık bir yıldır kapalı olan yiyecek içecek, eğlence, gece hayatı ve toplu etkinlik organizasyonu gibi sektörlerin temsilcileri, sabah saatlerinde...
Belçika Resmi Gazetesi’nin internet sitesine yanlışlıkla yemek tarifi yüklendi. Yasal metinlerin yayımlandığı Resmi Gazete’nin Fransızca versiyonunda, ekonomiyle ilgili yasaların bulunduğu bölümün devamında “kuşkonmaz graten” tarifi yer aldı. Yemeğin 6 adımda nasıl yapılacağını anlatan tarifin Resmi Gazete’de yer aldığını Morgan Moller...
Belçika’nın başkenti Brüksel’de bir grup, Taliban’ı protesto etmek ve sivillerin durumuna dikkati çekmek için toplandı. Afganistan bayrakları taşıyan yaklaşık 300 kişi, Avrupa Birliği (AB) Komisyonu önündeki Schuman Meydanı’nda bir araya geldi. Tamamına yakını Afgan olan grup, “Afganistan’ı kurtarın”, “Afganları öldürmeyin”,...
Belçika’da 18 yaş üzerindeki kişilerin yüzde 2’sine yeni tip koronavirüse (Kovid-19) karşı geliştirilen aşı yapıldı. Avrupa’da Kovid-19 salgınından en fazla etkilenen ülkelerden 11,4 milyon nüfuslu Belçika’da aşılamaların başladığı yıl başından beri 365 bin 355 kişiye aşı uygulandı. Ulusal Halk Sağlığı...
Milli motosikletçi Toprak Razgatlıoğlu, Dünya Superbike Şampiyonası’nın altıncı ayağında Çekya’daki ikinci yarışta ikinci oldu. Türkiye Motosiklet Federasyonundan yapılan açıklamaya göre, Toprak Razgatlıoğlu, 4,2 kilometrelik Most Pisti’nde gerçekleştirilen ikinci yarışta damalı bayrağı ikinci geçerek, podyum sevinci yaşadı. Bugün öğlen koşulan Superpole...
Belçika Başbakanı Alexander De Croo, yıllardır yaşadıkları Belçika’da kaçak değil, yasal statüde bulunmak talebiyle açlık grevi yapan yaklaşık 400 kişiye eylemlerini sonlandırmaları çağrısında bulundu ve hükümetin politikasını değiştirmeyeceğini söyledi. Yıllardır Belçika’da yaşayan ancak oturum veya çalışma izinleri olmadığı için “kağıtsızlar”...
Geçtiğimiz günlerde Assita Kanko adında bir AB Milletvekilinin, Türkiye Cumhuriyeti ve Erdoğan hakkındaki açıklamalarını şaşkınlıkla okudum. Tam sözde soykırımın sözde yıldönümü sonrası sosyal paylaşım sitesi üzerinden açıklama yapan Assita, “diktatör” olarak tanımladığı Erdoğan’ın sözde soykırım nedeniyle, Ermeni halkından özür dilemesi...
Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığının (YTB) yurt dışındaki Türk üniversite öğrencileri ve genç hukukçular için Bosna Hersek’te düzenleyeceği “İnsan Hakları Eğitim Programı’na” başvurular başladı. YTB’den alınan bilgiye göre, 9-16 Haziran’da düzenlenecek programa yurt dışında lise eğitimini tamamlamış olan ve...
Arşiv
Sizden Gelen Yorumlar
Etiketler