Site Rengi

YeniVatan Belçika

“Emirdağ türbe ve yatırlarına genel bakış”

“Emirdağ türbe ve yatırlarına genel bakış”

Anadolu’nun Türkleştirilmesinde önemli görevler yerine getiren Emirdağ yöresi Türkmenleri, askeri fetihten sonra kurdukları tekke ve zaviyelerle kültürel yönden de çalışmaya başlamışlardır. Zaman içerisinde vefat eden ulu kişiler için türbe ve yatırlar yapılmış ve  halkın türlü amaçlarla ziyaret ettikleri yerler haline gelmiştir. Türbe ve yatırların pek çoğunun mezarı ve kimliği bilindiği halde bazılarının mezar yerleri kaybolmuş, sadece mevki olarak adı kalmıştır. Durum böyle olmakla birlikte bu türbe ve yatırlar kişisel ve toplu olarak özellikle hıdırellezde ziyaret edilmektedir.

Araştırmamız sırasında bazı türbe ve yatırların çok bakımlı olduğu, kimlikleri konusunda bilgi bulunmadığı, bazılarının ise çok derme çatma bir görünüşe sahip olduğuna tanık olduk. Türbe, yatır ve mezarlıklar bir uygarlık ölçüsüdür. Yerel yöneticilerin bir bakıma tapu senedimiz olan bu mekanlara gereken ilgiyi göstereceklerine inanmak istiyoruz.

Emirdağ yöresi türbe ve yatırları ziyaret konusunda halkın duyarlılığı bulunmaktadır. Yatırlara bağlanmak, dilek dilemek, adak adamak, şifa ummak, umut beklemek gibi amaçlarla yapılan ziyaretler yoğun olarak yaşamaktadır. Çocuk istemi ile yapılan ziyaret sonunda doğan çocuklara yatırın adı verilir.

Ağaçlara çaput bağlama veya çalama, Türk halk inancında kutsal sayılan bir nesneye veya varlığa çaput bağlama anlamına gelir. Ağaçlara bez ve çaput bağlama uygulamasıdır. Yapılan eyleme Çalama/Calamadenir. Uluğ Kayın inancıyla bağlantılıdır. Mayalamak sözcüğü Türkçede “çalmak” fiili ile ifade edilir. Bu bağlamda bir düşüncenin, isteğin kutlu bir yere mayalanması gibi algılanabilir. Kurbanlık koçlara kurdele bağlanması da yine bu anlayışla alakalıdır. İslam dini bu tür yaklaşımları kesin olarak yasaklamıştır. Çalamak (çaput bağla-mak) fiili ile de kullanılır. Çalmak sözcüğünün bir anlamı da kumaşı kesmek olarak yer alır. Yal/Al anlayışı ile de bağlantılı olabilir. Bu gelenek eski Türk inançlarından miras kalmıştır.

Bu geleneğin özüne inildiğinde çaput bağlanan ağaçlar sıradan ağaçlar değildir, o kültüre göre “bilgeliği” temsil eden yaşlı ağaçlardır. Ağaçlar kökleriyle toprak anaya uzanırken, dallarıyla da göğe yükselirler. Ağaçlar gök ve yer enerjisinin dengesini sağlar. Gökten aldığı enerjiyi, yerden aldığı suyla birleştirir, kendine besin üretirken bize de yaşam gücü içeren oksijeni sağlar. Bu enerji çevrimi “yukarıda olan aşağıda olana benzer” mantığıyla iki taraflıdır.

Eski insanlar ağaçların toprağın bilgeliğini aldıklarını söylerler. Haliyle bir ağaçla konuşmak ve onun bilgeliğine ortak olmak eskiden oldukça önemliydi. Hatta cevap verdiğine bile inanılırdı. Veya bir ağaca sarınıldığı zaman enerji dengelenir. 

İşte bu yüzden istekleri ağaçların ruhlarına fısıldayarak o dileğin evrene ve toprağa taşıyacağına inanılırdı, bu yüzden dilekler söylenerek enerji ağaca “bağlanırdı”. Fiziksel bağlama işlemi aynı zamanda ruhsal enerjiyi bağlamak için de kullanılır. Enerji yüklenmiş bez, ağaca bağlandığında enerji ağaca aktarılır ve ağacın bunu evrene taşıması beklenilirdi.

Emirdağ’da her yerleşim yerindeki halkın çaput bağlayarak dilekte bulundukları ve AZAT denilen ulu ağaçları bulunur. Bu ağaçlar genellikle türbe ve yatır çevresinde olur. Nevruz, hıdırellez günlerinde toplu olarak yatırlar ziyaret edilerek ağaçlara çaput bağlanır. Yatır ve türbe çevresinde bulunan ağaçlara çaput bağlama geleneği  tamamen terk edilmiştir.

Emirdağ yöresi halkı geçmiş dönemlerle idari ve kültürel beraberliği olan Bolvadin,Seyitgazi ve  Bayat yatırlarını da ziyaret ederler. Yunus Emre’nin mezarı da ziyaret edilip dilek dilenir.

Emirdağ türbe yatırları, Anadolu ahileri ve gazi dervişlere aittir. Vatanın tapu senetlerinden olan bu türbe ve yatırların ulu kişilerinin ruhaniyetine selam olsun.

Ahmet Urfalı

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Rastgele Konular
Çok sayıda ülke yavaş yavaş kısmi tecritini sonlandırmaya hazırlanırken, Dünya Sağlık Örgütü “Koronavirüs hiçbir zaman yok olmayacak” gibi son derece endişe verici bir mesaj verdi. Dünya Sağlık Örgütü Müdürü Dr. Mike Ryan, koronavirüsün ne zaman yok olacağını tahmin etmeye çalışmak...
İlk sayısını geçtiğimiz yılın Mayıs ayında çıkaran Biz Bize dergisinin yeni sayısı, iki aylık kısmi tecritin ardından “tekrar merhaba” diyerek okurlarla buluşuyor. Özge Bodur’un editörlüğünde çıkartılan yeni sayıda yine birbirinden güzel konular var. Göreve yeni başlayan Türkiye Cumhuriyeti Brüksel Büyükelçisi...
Açıldığı günden bu yana adından söz ettiren Boggi Steak House’da aile ortamının hakim olması yanı sıra, kalitedin tesadüf olmadığı açıkca görüldü. Özellikle ailelere hitap etmek üzere ellerinden geleni yaptıklarını ifade eden İşadamı Soner Çil, yapılan bütün yenilikleri aileleri düşünerek gerçekleştirdiklerinin altını...
Belçika’da yaşayan Müslümanların oluşturduğu dernek tarafından ihtiyaç sahibi Suriyelilere gıda ile bot ve mont yardımı yapıldı.  Helping Hands Belgium adlı insani yardım derneği yetkilileri, Hatay’ın Kırıkhan ilçesine gelerek, burada yaşayan ihtiyaç sahibi Suriyeliler ile Afrin bölgesinde çadırlarda yaşamını sürdüren Suriyelilere yardım...
Avrupa Birliği (AB) -Türkiye Dostluk Grubu, Polonyalı Avrupa Parlamentosu (AP) üyesi Ryszard Czarnecki başkanlığında kuruldu. Kuruluş etkinliği, AB-Türkiye Dostluk Grubunun Genel Sekreterliğini üstlenen Türk kökenli Siyasi Danışman İpek Tekdemir’in sunumuyla sanal ortamda Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Avrupa Parlamentosu (AP) üyeleri, eski Romanya...
PVDA partisi hükümetin asosyal, ırkçı ve kadın haklarını hiçe sayan yasalarına karşı “Büyük Öfke” adı altında bir miting düzenledi. Brüksel’de düzenlenen mitinge Belçika’nın her yerinden ve her kesiminden katılımlar olurken PVDA partisinin Genel Başkanı Peter Mertens, birlik ve beraberlikten bahsedip...
Biraz sabret, ÇIKMA evinden aman,Bu kara günlerde GEÇER inşallahKuralı kaideyi YIKMA aman,Yine güllerimiz AÇAR inşallah.** Kurunun yanında yaş da yanıyor,Güneş bekleyen soğuktan donuyor,Allah insanı dert ile sınıyor,Çok sürmez bu illet KAÇAR inşallah.** Aç kitabı, Kur’an , ilmihal oku,Namaz kıl, dua...
Belçika’nın başkenti Brüksel’de çikolata fuarı olarak bilinen “Salon Du Chocolat” açıldı. Brüksel’deki Tour Taxis adlı fuar alanında bu yıl 7’ncisi düzenlenen “Salon Du Chocolat” ziyaretçilerini ağırlamaya başladı. Çeşitli ülkelerden 100 kadar çikolata ve şekerleme üreticisinin katıldığı fuarda, ustalar tarafından hazırlanan...
Belçika’da yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınında vaka sayısı son 24 saatte 1629 artarak 29 bin 647’ye ulaştı. Belçika Kriz Merkezinden yapılan açıklamada, ülkede hastaneye kaldırılanların sayısının son 24 saatte 392 arttığı, 477 kişinin ise taburcu edildiği belirtildi. Ülkede şu ana...
Belçika’da bir mahkeme, Fas vatandaşı da olan Belçikalı 6 yabancı terörist savaşçıyı vatandaşlıktan çıkardı.  Brüksel Temyiz Mahkemesi, 6 yıl önce Suriye’ye giden 6 yabancı terörist savaşçı hakkında gıyaben gördüğü davayı karara bağladı. Mahkeme, söz konusu kişilerin Belçika tarafından terör örgütü ilan edilen...
Arşiv
Bizi Facebook’tan takip edin
Sizden Gelen Yorumlar
Etiketler