Site Rengi

YeniVatan Belçika

“Emirdağ türbe ve yatırlarına genel bakış”

“Emirdağ türbe ve yatırlarına genel bakış”

Anadolu’nun Türkleştirilmesinde önemli görevler yerine getiren Emirdağ yöresi Türkmenleri, askeri fetihten sonra kurdukları tekke ve zaviyelerle kültürel yönden de çalışmaya başlamışlardır. Zaman içerisinde vefat eden ulu kişiler için türbe ve yatırlar yapılmış ve  halkın türlü amaçlarla ziyaret ettikleri yerler haline gelmiştir. Türbe ve yatırların pek çoğunun mezarı ve kimliği bilindiği halde bazılarının mezar yerleri kaybolmuş, sadece mevki olarak adı kalmıştır. Durum böyle olmakla birlikte bu türbe ve yatırlar kişisel ve toplu olarak özellikle hıdırellezde ziyaret edilmektedir.

Araştırmamız sırasında bazı türbe ve yatırların çok bakımlı olduğu, kimlikleri konusunda bilgi bulunmadığı, bazılarının ise çok derme çatma bir görünüşe sahip olduğuna tanık olduk. Türbe, yatır ve mezarlıklar bir uygarlık ölçüsüdür. Yerel yöneticilerin bir bakıma tapu senedimiz olan bu mekanlara gereken ilgiyi göstereceklerine inanmak istiyoruz.

Emirdağ yöresi türbe ve yatırları ziyaret konusunda halkın duyarlılığı bulunmaktadır. Yatırlara bağlanmak, dilek dilemek, adak adamak, şifa ummak, umut beklemek gibi amaçlarla yapılan ziyaretler yoğun olarak yaşamaktadır. Çocuk istemi ile yapılan ziyaret sonunda doğan çocuklara yatırın adı verilir.

Ağaçlara çaput bağlama veya çalama, Türk halk inancında kutsal sayılan bir nesneye veya varlığa çaput bağlama anlamına gelir. Ağaçlara bez ve çaput bağlama uygulamasıdır. Yapılan eyleme Çalama/Calamadenir. Uluğ Kayın inancıyla bağlantılıdır. Mayalamak sözcüğü Türkçede “çalmak” fiili ile ifade edilir. Bu bağlamda bir düşüncenin, isteğin kutlu bir yere mayalanması gibi algılanabilir. Kurbanlık koçlara kurdele bağlanması da yine bu anlayışla alakalıdır. İslam dini bu tür yaklaşımları kesin olarak yasaklamıştır. Çalamak (çaput bağla-mak) fiili ile de kullanılır. Çalmak sözcüğünün bir anlamı da kumaşı kesmek olarak yer alır. Yal/Al anlayışı ile de bağlantılı olabilir. Bu gelenek eski Türk inançlarından miras kalmıştır.

Bu geleneğin özüne inildiğinde çaput bağlanan ağaçlar sıradan ağaçlar değildir, o kültüre göre “bilgeliği” temsil eden yaşlı ağaçlardır. Ağaçlar kökleriyle toprak anaya uzanırken, dallarıyla da göğe yükselirler. Ağaçlar gök ve yer enerjisinin dengesini sağlar. Gökten aldığı enerjiyi, yerden aldığı suyla birleştirir, kendine besin üretirken bize de yaşam gücü içeren oksijeni sağlar. Bu enerji çevrimi “yukarıda olan aşağıda olana benzer” mantığıyla iki taraflıdır.

Eski insanlar ağaçların toprağın bilgeliğini aldıklarını söylerler. Haliyle bir ağaçla konuşmak ve onun bilgeliğine ortak olmak eskiden oldukça önemliydi. Hatta cevap verdiğine bile inanılırdı. Veya bir ağaca sarınıldığı zaman enerji dengelenir. 

İşte bu yüzden istekleri ağaçların ruhlarına fısıldayarak o dileğin evrene ve toprağa taşıyacağına inanılırdı, bu yüzden dilekler söylenerek enerji ağaca “bağlanırdı”. Fiziksel bağlama işlemi aynı zamanda ruhsal enerjiyi bağlamak için de kullanılır. Enerji yüklenmiş bez, ağaca bağlandığında enerji ağaca aktarılır ve ağacın bunu evrene taşıması beklenilirdi.

Emirdağ’da her yerleşim yerindeki halkın çaput bağlayarak dilekte bulundukları ve AZAT denilen ulu ağaçları bulunur. Bu ağaçlar genellikle türbe ve yatır çevresinde olur. Nevruz, hıdırellez günlerinde toplu olarak yatırlar ziyaret edilerek ağaçlara çaput bağlanır. Yatır ve türbe çevresinde bulunan ağaçlara çaput bağlama geleneği  tamamen terk edilmiştir.

Emirdağ yöresi halkı geçmiş dönemlerle idari ve kültürel beraberliği olan Bolvadin,Seyitgazi ve  Bayat yatırlarını da ziyaret ederler. Yunus Emre’nin mezarı da ziyaret edilip dilek dilenir.

Emirdağ türbe yatırları, Anadolu ahileri ve gazi dervişlere aittir. Vatanın tapu senetlerinden olan bu türbe ve yatırların ulu kişilerinin ruhaniyetine selam olsun.

Ahmet Urfalı

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Rastgele Konular
28 Şubat 2020 tarihinde Brüksel’de düzenlenmesi beklenen Koray Avcı konseri daha ileri bir tarihe ertelendi. Türkiye ile Suriye sınırında yaşanan olaylar yüzünden iptal edildiğini duyuran Mystiek Productions tarafından yapılan açıklamada şu ifadeler yer adı: “Bu akşam Brüksel Bozar konser salonunda...
Dünya Müslüman Alimler Birliği, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınının, hastalığa yakalananlar dışındakiler için oruç tutmaya engel oluşturmadığını duyurdu. Birlikten yapılan yazılı açıklamada, ramazan ayı yaklaşırken, İslam aleminin ve dünyanın Kovid-19 konusundaki durumunun yakından takip edildiği belirtildi. Tüm dünyayı etkisi altına alan salgın döneminde oruç...
Beşiktaş, UEFA Şampiyonlar Ligi 2. eleme turunda Yunanistan’ın PAOK takımıyla karşılaşacak. İsviçre’nin Nyon kentindeki UEFA Genel Merkezi’nde gerçekleştirilen kura çekimi sonucu, muhtemel 2. eleme turu eşleşmeleri belirlendi. Turnuvaya 2. eleme turundan başlayacak Beşiktaş’ın rakibi Yunan kulübü PAOK oldu.  Şampiyonlar Ligi 2. eleme turu eşleşmeleri, bu sezon tek maç üzerinden...
Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfının (SETA) Brüksel Ofisinde “Türkiye’nin Doğu Akdeniz Siyaseti” başlıklı panel düzenlendi. Dışişleri Bakanlığı Stratejik Araştırmalar Merkezi Başkanı Dr. Ufuk Ulutaş’ın moderatörlüğünü üstlendiği panele, Dışişleri Bakanlığı İkili Siyasi İşler ve Denizcilik-Havacılık-Hudut Genel Müdürü Büyükelçi Çağatay Erciyes, SETA...
Belçika’da yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınında vaka sayısı son 24 saate 1123 artarak 20 bin 814’e ulaşırken, ölü sayısı da 185 artarak 1632 oldu. Belçika Kriz Merkezinden yapılan açıklamada, ülkede hastaneye kaldırılan toplam kişi sayısının son 24 saatte 420 kişi...
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron 28 Ağustos günü Paris yakınlarındaki Villeneuve kasabasında düzenlediği basın toplantısında, ülkesinin Doğu Akdeniz politikasıyla ilgili olarak “söylemleriyle eylemlerinin tutarlı olması gerektiğini” söyledi ve şöyle devam etti: “Türklerin ancak bundan anladığını ve buna saygı gösterdiğini söyleyebilirim. Eylemlerle...
A Milli Kadın Voleybol Takımı, 2020 Tokyo Olimpiyatları Avrupa Kıta Elemeleri B Grubu’ndaki üçüncü ve son maçında yarın Belçika ile karşı karşıya gelecek.  Hollanda’nın ev sahipliğinde Apeldoorn kentinde düzenlenen turnuvadaki ilk maçında Almanya’ya 3-1 yenilen, ikinci maçında Hırvatistan’ı aynı skorla mağlup...
Terörü dağda aramak yerine çarşıda pazarda kahvehanede profesörler içinde medyada hatta beş vakit namaz kılanlarımızın içinde de aramalı. Aziz vatanımızda bu kadar kendisine düşman olan bir gürühu hangi rejim yetiştirdi. Tabii ki, devşirme bir eğitim sistemi ile 80 yılda bu...
Rahmân ve Rahîm olan Yüce ALLAH’in (c.c.) adıyla… Hamd âlemlerin Rabbi ALLAH (c.c.) içindir. Salât ve Selâm Peygamber efendimiz Hazret-i Muhammed Mustafa (s.a.v)’in âli’nin ve ashâbinin üzerine olsun inşaallah. Amin. Resûlullah Efendimiz sallallâhü aleyhi ve sellem buyurdular: “Karada ve denizde...
Belçika’daki seyahat acenteleri, Çin’in Vuhan kentinde başlayan ve tüm dünyayı alarma geçiren yeni tip koronavirüs salgını nedeniyle Çin’e yapılacak turları iptal etti. Belçika Seyahat Acentaları Birliği (ABTO), yeni tip koronavirüs nedeniyle Çin’e olan tüm seyahat paketlerinin iptal edilmesi kararı alındığını...
Arşiv
Bizi Facebook’tan takip edin
Sizden Gelen Yorumlar
Etiketler