YeniVatan Belçika

“Baharlanmak”

“Baharlanmak”

Lise son sınıfta iken Edebiyat dersinde Mehmet Emin Yurdakul’un Anadolu şiirini  Şahabettin Ünlü hocamızın şahane anlatımıyla işliyoruz. Şahabettin hocamız; “Mehmet Emin gençliğe ithaf ettiği Anadolu başlıklı manzumesinde bir köylü kadını tasvir eder, onunla karşılıklı konuşmalarını verir, sonra ona ve dolayısıyla millete hitaben kadının toplum içindeki gerçek statüsünün fonksiyonunun ve hukukunun ne olduğunu, ne olması gerektiğini haykırır.” sözleriyle Anadolu şiirini tahlil ediyor. Biz öğrenciler, biraz buruk biraz duygulu ruh hâli içinde Şahabettin hocamızı dinliyoruz.

“Yürüyordum: Ağlıyordu ırmaklar;
Yürüyordum: Düşüyordu yapraklar;
Yürüyordum: Sararmıştı yaylalar;
Yürüyordum: Ekilmişti tarlalar.”

Hocamız şiiri devam okumaya ediyor :
“-Ne o bacı?
– Ot yiyoruz, n’olacak!..
-Tarlan yok mu?
– Ne öküz var, ne toprak…”

Değerli hocamız, Mehmet Emin Yurdakul’un başka eserlerinden bu konuda örnekler vererek şiirin yazıldığı yıllardaki yoksulluğa dikkat çekiyor:

“Çocuklarım var. Arkamdaki çuvalı görüyon mu? Dağa gidip ot toplayacağım, pişirip çocuklarıma yedireceğim. Ne vakit biz ot yemekten kurtulacak, mısır ekmeği yiyeceğiz?”

Anadolu şiirini sanırım Nisan sonu Mayıs başı bir zamanda işliyorduk. Memleketimizde bu aylarda annelerimiz kırlara çıkar, cacık denilen bitkilerden toplayarak evlere getirirlerdi. Şimdi olduğu gibi o vakitlerde de sofralarda “cacık” denilen otlar mutlaka bulunur, salatası veya dürümü sevilerek yenirdi. Tabiatta doğal olarak yetişen bu otlar, zikrettiğim aylarda kadınlar tarafından kırlara çıkılarak toplanır veya Salı pazarından satın alınarak tüketilirdi. Bu doğal bitkiler, yüzyıllar öncesinden bilinen özellikleri için yemeklik veya salatalık olarak sofraları süslerdi.

Sülüklü, yemlik, hardal, kuzukulağı, soğukluk, ekşimeni, karacacık,  toklubaşı, paşacacığı, sirken, ebegömeci, kuzu dili, ısırgan otu, labada, ışgın, yarpuz, nane, kekik, calba adları ile anılan bu bitkiler büyükler tarafından şifa kaynağı bilinirdi. Bol bol tüketilen bu bitkiler yenildikçe; “Bu yıl da baharlandık” denirdi.

Bahar mevsimi eski Türklerde de  en sevilen zamandı. Hayvancılık yapan  atalarımız, zor kış şartlarında hayvanlarını bahara sağlıkla çıkarmak için dua ederlerdi. Baharda, az olan çoğalır, zayıf olan güçlenirdi.

Eskiden insanların yaşları gördükleri baharla sayılırdı. “Kaç yaşındasın?” yerine ‘’Kaç bahar gördün?’’ diye sorulurdu.

Doğal bitkilerden çok yararlanan Girit Türkleri için Ayvalık yöresinde söylenen bir söz vardır: “Giritli’nin geçtiği yerde ot bitmez.” Bu sözün doğruluğunu Ayvalık pazarını görenler gözleriyle görebilirler. Pazarda türlü bitkiler, satışa sunulur. Hepsinin adları da Türkçe’nin güzelliğini yansıtır. Bence Emirdağ Salı pazarındaki doğal bitkilerin çeşitliliği Ayvalık’tan geri kalmaz. Belki de daha fazladır.

Emirdağ dışında yaşayanların en çok özledikleri yiyeceklerin başında bu doğal bitkiler olduğunu söyleyebilirim. Hatta bir ara Belçika’daki gurbetçilerin kuzukulağı tohumları getirip Emirdağ’daki bahçelerinde yetiştirmeleri memnuniyetle karşılanmış, kısa sürede her bahçeye kuzukulağı tohumu serpilmişti Bu belki de bir yayla özlemiydi. Yaylada doğal ortamda yetişen kuzukulağı şimdi bahçelerde görülüyordu.

Mehmet Emin Yurdakul’un Anadolu şiirinde yoksul kadının çocukları için topladığı otlar, aslında yüzyıllardan beri Türk halkının mevsimsel bir yiyeceğiydi. Bu durum yine zaman ötesine kadar da uzayıp gidecekti.

Şimdi, toklubaşılı gözlemenin yanında koyun yoğurdu yemek ne hoş olur?  Afiyet olsun…

Ahmet Urfalı

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Rastgele Konular
Belçika’da Kovid-19 yüzünden kuralları ihlal eden vatandaşlara adeta ceza yağdı. Ülkenin önde gelen gazetelerinden HLN, 18 Mart’tan bu yana, koronavirüs salgınının yayılmasını sınırlamak üzere alınan önlemleri ihlal eden ve zorunlu olmadığı halde bir şekilde seyahat eden vatandaşlara toplam 27 bin...
Yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınından Avrupa’da en fazla etkilenen ülkelerden Belçika’da yaşayan Türk işyeri sahipleri, salgına karşı alınan tedbirlerden kaynaklanan ekonomik zorluklara direnmeye çalışıyor. Özellikle yiyecek sektöründe aktif olan Türkler tedbirlerden en fazla etkilenenler arasında yer alıyor. Market sahibi Ayşe Özdemir...
Belçika U17 Milli Takımı’nda 14 oyuncunun koronavirüs testi pozitif çıktı. U17 milli takımının Cumartesi günü Almanya ile karşılaşmaya hazırlanıyordu ancak kadroda bulunan iki oyuncunun yaptırdığı koronavirüs testi pozitif çıktıktan sonra maç iptal edildi. Daha da kötüsü, virüsün diğer takım oyuncularına...
Basketbolda yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını nedeniyle askıya alınan THY Avrupa Ligi ve ULEB Avrupa Kupası’nda 2019-2020 sezonu iptal edildi. Organizasyonun internet sitesinde yer alan açıklamada, Avrupa Ligi yönetiminin video konferans yöntemiyle toplantı yaptığı bildirildi. Toplantıda, THY Avrupa Ligi ve...
Belçika’nın ünlü mağazalar zinciri Wibra iflas etti,439 kişi işinden oldu. wibra, Dendermonde şirketler mahkemesinin devralma planını reddetmesinin ardından iflasını ilan etti. Ayrıca mahkeme de Perşembe öğleden sonra şirketin iflasını ilan etti. Bu karar neticesinde 439 çalışan işini kaybetti. Belçika’daki tüm...
Norveç FutbolFederasyonu, 2020 Avrupa Futbol Şampiyonası’nın (EURO 2020) bir yıl ertelendiğini duyurdu. Federasyonun resmi Twitter hesabından yapılan açıklamada, UEFA’nın 2020 Avrupa Futbol Şampiyonası’nı bir yıl ertelediği ve turnuvanın 11 Haziran-11 Temmuz 2021 tarihlerinde düzenleneceği ifade edildi. UEFA, yeni tip koronavirüsle...
Open Vld partisinin yeni sözcüsü olarak göreve başlayan yabancı kökenli Zelfa Madhloum, Pazar günü yaptığı açıklamada, sosyal medyaya atanmasının duyurulmasına yönelik ırkçı tepkilerden şok olduğunu söyledi. Aldığı tepkiler sonrası “Open Vld her zaman vatandaşların etkin kökenlerinden ziyade geleceklerine önem veren...
Abdulbaki altuntaş (19) dün Maasmechelen-Lanklaar sınırındaki girdiği gölde boğularak hayatını kaybetti. Dün akşam 5 arkadaşı ile birlikte göle serinlemeye giden Abdulbaki Altuntaş, gölün ortasındaki adaya yüzmeyi hedeflerken göldeki toprak çekimi sebebi ile suyun içine battı. Yanındaki beş arkadaşından birtanesi kurtarmaya...
Belçika’daki Leuven Katolik Üniversitesinde bulunan ve terör örgütü elebaşının adını taşıyan “Fetullah Gülen kürsüsü”nün azalan ilgiden dolayı kapatılacağı açıklandı. Üniversite yetkilileri, “kültürler arası çalışmalar” için 10 yıl önce kurulduğu belirtilen kürsünün faaliyeti için daha önce yapılan anlaşmanın 30 Eylül’de biteceğini,...
Belçika’nın Anvers kentinde helikopter kaçıran 3 kişi cezaevinden mahkum kaçırmayı denedi ancak başarılı olamadı. Anvers kenti savcılığının açıklamasına göre, kentin yakınındaki bir havaalanına giden 3 kişi, park halindeki bir helikopteri pilotunun başına silah dayayarak kaçırdı. Pilot ve silahlı 3 kişiyi taşıyan...
Arşiv
Bizi Facebook’tan takip edin
Sizden Gelen Yorumlar
Etiketler