“Yüz yıl önce Emirdağ” / Ahmet Urfalı

“Yüz yıl önce Emirdağ” / Ahmet Urfalı
  • 12.02.2017
  • 990 kez okundu

II. Abdülhamit Han tahttan indirilerek yerine V. Mehmet Reşat geçirildi. II. Meşrutiyet ilan edildi, padişahın yetkileri kısıtlandı. 1908-1918 yıllarını kapsayan bu dönemde, İttihat ve Terakki Partisi iktidardaydı.

İttihatçılar, başlangıçta Osmanlıcılık ideolojisine inanıyorlardı. Fakat Hristiyan tebaanın yanı sıra Müslüman Arnavut ve Arapların da kendi milli emellerini gerçekleştirmeğe çalıştıklarını görünce, Osmanlıcılık’tan vazgeçtiler. Bu yıllarda imparatorluğun fikir hayata çeşitli cereyanlarla çalkalanıyordu. İslamcılar ve Batıcılar Osmanlı toplumunun içtimai ve iktisadi meselelerine çözüm yolları arıyorlar, çıkardıkları dergi ve kitaplarda düşüncelerini yayıyorlardı. İttihatçılar memleketin kurtuluş yolunu Ziya Gökalp’in Türkçülüğünde buldular. Gökalp temelleri 1860 yıllarında Ahmet Vefik Paşa, Ali Suavi ve Mustafa Celaleddin Paşa tarafından atılan Türkçülüğü, Fransız SosyologuDurkheim’in nazariyeleri ışığında geliştirmiş bir terkibe varmıştır. Türkleşmek, İslamlaşmak ve Muasırlaşmak şeklindeki bu terkip 1912’de kurulan Türk Ocağı Derneğinin dergisi Türk Yurdu’nda makaleler şeklinde işlenmiştir. İttihatçılar giriştikleri ıslahat hareketlerinde Gökalp’in fikirlerinden yararlandılar. Bu durum Cumhuriyetin ilk yıllarında da devam etti.

“Bir ülkede, ihtiyaç ve menfaat ortak bir nitelik taşımalı, birey ortak çıkar uğruna her türlü özveride bulunabilmelidir” düşüncesinden hareketle ortak bir bilinç meydana getirilmeye çalışıldı. Tarım, yerli sanayi ve üreticiyi koruyucu tedbirler alındı. Yabancılara verilen ayrıcalıkların çoğu kaldırıldı. Ancak büyük savaş yaklaşmaktaydı. Bu yüzden 2.850.000 kişi askere alındı. Böylece ülkenin genç ve üretken nüfusu tüketici bir duruma getirildi. Ülkenin bütün gelir kaynakları savaş giderlerine ayrıldı. Almanya’dan borç alındı. Enflasyon hızını artırdı. 1915’ten sonra yıllık enflasyon hızı % 300’e ulaştı. Halk fakirleşirken karaborsa aldı başını gitti.

Savaş tüccarları, spekülasyon erbabı, muhtekir bir kitle oluştu. Köklü bir sermaye birikimi ve ticari tecrübesi olmayan Türk tüccar; Rum, Ermeni ve Yahudi tüccarın aracısı durumuna düştü. Azınlıklar aşırı derecede zengin-leşirken Türk halkı iyice fakirleşti. Bir de askere alınan gençlerin üretimdeki yeri doldurulamayınca Anadolu’da sefalet başladı. İnsan iş gücüne dayanan hayvancılık ve tarım bitme noktasına dayandı. Dullar, dedeler ve çocuklar karınlarını doyurabilmek için tırnaklarıyla eşelediler toprağı. Yılkılar dağıldı, sürüler bozuldu.

Oğullar gitti.
Ovada tarla azaldı,
Tarlada ekin.
Azaldı sofradaki ekmek,
Ağılda davar,
Çimenlikte kuzu.
Anadolu: ağıtistan, ana dullar yurdu oldu.

Yüzyıl önce Emirdağ Kaymakamı Tevfik Beydir. İlçe idare meclisinde üç tabii üye, 3 seçilmiş üye bulunmaktadır. Mahkeme mevcut olup 7 kişilik kadrosu vardır. Tedarik-i vesait-i nakliyeyi askeriye komisyonu, nakil vasıtalarını tespit etmekte olup, ihtiyaç halinde kullanılmaktadır. Askerlik işlemleri Seyitgazi Askerlik Şubesi’nden yürütülmektedir.

Belediye başkanı Veli Efendi’dir. Belediye meclisinde altı üye bulunmaktadır. Halk hayvancılık ve tarımla uğraşmaktadır. Buğday, burçak, arpa, haşhaş, pamuk en çok üretilen ürünlerdir. 9.000 kilo haşhaş, 1.000 kilo afyon sakızı elde edilmektedir. Kilim ve seccade dokuması ünlü olup, İzmir ve İstanbul’a gönderilmektedir. 78 dönüm bağ, 40 dönüm bahçe, 200.000 dönüm çam, meşe ve ardıç ormanı vardır. Bol miktarda palamut, İzmir’e gönderilmektedir.

İpek böcekçiliği yapılmakta, bal ve balmumu üretilmektedir. Havası sert olduğundan meyvecilik gelişmemiştir. Evler basık, birer katlı ve toprak damlıdır. İlçe merkezinde 3 mescit (Çarşı, Kacerli, İncili Camii), 2 medrese, 4 han, 1 hamam, 5 sübyan mektebi, 1 rüştiye, 8 dükkân, 7 kahvehane, 4 fırın mevcuttur. Yolları bakımlıdır, Afyon ve Eskişehir’e şose ile bağlıdır. Ürünler bu yollarla İzmir ve İstanbul’a gönderilir. İlçenin su ihtiyacı kuyulardan karşılanmaktadır. Çay Deresi’nin suyu dört ay boyunca akmaktadır.

Balkanlardan gelen bin 10 muhacir; Hisar, Ömerhacı Kılınçlar ve Yusufağa Çeşmesi ile yeni köy yapılan, Ma-muratü’l Hamit, Salihler, Seyfiye ve Burhaniye’ye yerleştirilmiştir. Ayrıca Eski ve Yeni Gömü’ye de iskân edilenler vardır.

84 sıbyan mektebinde 4 bin 2 öğrenci okumaktadır. 114 köy mevcut olduğuna göre bazılarında okul yoktur. Rüştiyesinde 31 öğrenci tahsil görmektedir. Emirdağ’ın nüfusu 39 bin 952 olup, bunun 20 bin 577’si erkek, 19 bin 375’i kadındır.

Emirdağ ve Anadolu’nun diğer yerleşim birimleri kalkınma ve refaha Cumhuriyet döneminde aşama aşamaulaşmışlardır.

Ahmet Urfalı

Etiketler: / / / / / /

Kudüs 5 – “Her şey aslına rücu eder”
Korkular içinde nehire bırakılan bir çocuk saraya evlat olarak Allah (cc)’nin lütfuya veliyaht olmuş fakat geçen seneler o çocuğun yani...
Belçika’da polisten sığınmacılara yönelik yeni taktik
(AA) – Belçika polisinin, daha önce de müdahalede bulunduğu Brüksel’in merkezindeki bir parkta yaşayan sığınmacılara yönelik yeni operasyon düzenleyeceği, tepki...
Fipronil skandalı Belçika’ya pahalıya mal oldu
(AA) – Belçika’da geçen yaz yumurtalarda fipronil adlı böcek ilacının tespit edilmesinin ardından ülkede 2 milyona yakın tavuk itlaf edilirken,...
CHP Belçika Birliği’nde kadınların eğitim imkanları irdelendi
CHP Belçika Birliği Kadın Kolları Eğitimci, Akademisyen ve İş Kadını Özbil Bıyıklı’nın konuşmacı olduğu, “Kadının toplumsal gelişimi ve Türk kadınının...
TÖSED 20. Yılını yeni yıl resepsiyonuyla kutladı
Türk Özel Sektör Derneği TÖSED, yapılan yeni yıl resepsiyonuyla 20. yılını kutladı. Brüksel Ticaret ve Sanayi Odası BECİ’de seçkin davetlilerin...
THY’den Güney Avrupa’ya indirim kampanyası
(AA) – Türk Hava Yolları (THY), transfer merkezi İstanbul’dan, Avrupa’da, İtalya, İspanya, Fransa, Malta, Portekiz ve Yunanistan’da bulunan 24 destinasyona...
INFINITI’den yüzde 100 elektrikli otomobil üretim hedefi
(AA) – INFINITI tarafından Detroit Otomobil Fuarı’nda (NAIAS) iki tasarım ödülü kazanıldığı ve 2021’de yüzde 100 elektrikli otomobil üretileceği bildirildi....
Louise’de akıl almaz kaza
Brüksel’in en işlek caddelerinden olan Louise Caddesi’nde, akşam saatlerinde meydana gelen kaza akıllara durgunluk verdi. İki aracın karaştığı kazada, karşı...
Başkan Emir Kır fuhuş çetelerine savaş açtı
Federal milletvekilliğinin yanı sıra, Saint-Josse belediye başkanlığı görevini başarıyla sürdüren Emir Kır,  belediyesinin “Kuzey Mahallesi” diye adlandırılan bölgesinde yıllardır yapılan...
Francken’in makamında “şarbonlu mektup” krizi
(AA) – Belçika Mülteci ve Göç Bakanı Theo Francken’ın makamına şarbon olduğundan şüphelenilen, içinde beyaz bir toz olan zarf gönderildi. VTM...
Belçika’dan Filistin’e yardım
(AA) – Belçika, ABD’nin Filistin’e yapacağı yardımda kısıtlamaya gitmesi kararının ardından, Birleşmiş Milletler Filistinli Mültecilere Yardım Kuruluşu’na (UNRWA) 19 milyon avro...
Hollanda’da camiye İslamofobik saldırı
(AA) – Hollanda‘da Denk Partisinin, bugün başkent Amsterdam’daki camiye yapılan İslamofobik saldırının parlamentoda tartışılması teklifi reddedildi. Aşırı sağcı “Rechts in Verzet” (Sağ direnişte) hareketi...
Macaristan ile ilişkiler ilerliyor
Szabadbattyán Belediye Başkanı Polyák István Vilmos Macaristan’ın Başkenti Budapeşte’de Türk Macar İşadamları Derneği (TÜMİŞAD) Başkanı ve Macaristan’ın Kayseri Fahri Konsolosu Osman Şahbaz ile görüştü....
Barcelona’nın yenilmezlik serisi bitti
(AA) – İspanya Kral Kupası çeyrek final ilk maçında Barcelona, deplasmanda Espanyol’a 1-0 yenildi. Kupada Katalonya derbisinde Espanyol, Cornella-El Pra Stadı’nda Barcelona’yı konuk etti. Barcelona, ilk...
Yunanistan ve Makedonya arasındaki “isim” krizi
(AA) – Yunanistan ve Makedonya, aralarında “Makedonya” ismi nedeniyle 27 yıldır devam eden siyasi gerginliğe çözüm arayışı için Birleşmiş Milletler’de bir araya geldi....
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ