“Yoğurt çaldım, ye de git” / Ahmet Urfalı

“Yoğurt çaldım, ye de git” / Ahmet Urfalı
  • 17.04.2017
  • 526 kez okundu

Önce “her yiğidin bir yoğurt yiyişi vardır.” deriz, ama her kişi Akşehir gölüne yoğurt çalıp “ya tutarsa” beklentisine girerek gülmeye başlayamaz, Nasrettin Hoca’dan başka.

“Sütten ağzı yanan kişi yoğurdu üfleyerek yer.”

Genç bir kız evlilik için tercihini “omzu tüfekli” den yana kullanmak ister.

“Ben varmam inekliye
Yoğurdu sinekliye
Mevlâm nasip eylesin
Omuzu tüfekliye.”

Ev halkı kalabalık olanların türküsü;
“Yoğurt çaldım kazana” diye başlar.

Evin Hanımı;
“Yoğurt koydum dolaba.” türküsünü mırıldanarak akşam sofrasının hazırlıklarına başlar.

Silifke’nin yoğurdu Emirdağ’ınki kadar meşhur değildir, ama zaten söylenmek istenen “balınan yoğrulan”dır.

İncil’de Hz. İbrahim’in üç meleğe tatlı ve ekşi süt sunduğu anlatılır.

İnsanoğlu 5000 yıldan beri süt içiyor.

Amerika yoğurdu 40-50 yıl önce tanıdı, Avrupa ise 20. yüzyılın başlarında.

Yoğurt kelimesi bugünkü şekliyle 8. yüzyıl Türkçe metinlerde geçer.

Divan-ı Lügat’it Türk’te de yoğurt kelimesine rastlanır.

16. yüzyılda Fransa Kralı 1. Fransuva ateşli ishal olur. Fransız hekimleri krallarını tedavi edemez. Kanuni’den yardım istenir, Türk hekimlerle birlikte Fransa’ya birkaç keçi gönderilir. Türk hekimler keçileri sağarak sütünden yoğurt yapıp krala ilaç olarak yedirirler. Kral bu tedaviden sonra sağlığına kavuşur.

Yoğurt, Türk göçleri eliyle bütün dünyaya aynı isimle yayılır.

Tamamen bir Türk buluşu olan yoğurt, “Türk basili” olarak bilinen ve ortaya laktik asit çıkaran mikroorganizmanın sütü pıhtılaştırmasıdır. Yaklaşık 22 hastalığın mikrobunu imha eder. Uzun ve sağlıklı yaşamanın sırrı yoğurttadır.

Yoğurdun mayalanışı bugün Anadolu’da ilk şekliyle yapılır. Kor denilen yoğurt mayası, hıdırellez sabahı (6 Mayıs) tıpkı arının çiçeklerden bal özü topladığı gibi kadınlar ve kızlar tarafından bitki yapraklarındaki çiğlerin toplanması ile elde edilir.

Hıdırellez’de sabah namazı kılındıktan sonra yaylanın bin bir derde deva olan bitkilerinin üzerine düşen çiğler bir tabağa toplanır. Çiğ belli bir miktara ulaşınca ılık süt kabına katılarak sarmalanır, böylece mayalama işlemi tamamlanır.

Anadolu’da nohuttan, kuzu işkembesindeki bir enzimden, karınca yumurtasından da yoğurt mayası yapılır.

Hıdırellezde çiğlerden toplanarak yapılan maya, üç gün boyunca tutar, diğer günler çiğ toplansa da maya olmaz. Bu çiğ, hamur mayası olarak da kullanılır.

Senin ataların koyunu ehlileştirdi. Koyundan süt sağmayı, sütten yoğurt yapmayı öğrendi. Öğrendiği bu ilaç gibi yiyeceği aynı adla bütün dünyaya tanıttı.

Göçtüğün her yerde konu-komşu yoğurdu severek yedi.

Meyvelisi, çikolatalısı, vanilyalısı çıktı yoğurdun. Meyo, yogo, bioghurt… oldu yeni adları…

Şimdi sen yüreğindeki onulmaz gurbet hevesi ile yeni yollara yolcu olmaya hazırlanıp dururken kuytuluktan müşfik bir ses gelir kulağına anne sütü gibi merhametli;
“Yoğurt çaldım ye de git.”

Ahmet Urfalı

Etiketler: / / / /

Kapıkule’de 8 kilometrelik tır kuyruğu
(AA) – Kapıkule Sınır Kapısı’nda yurt dışına çıkış yapmak için bekleyen tırlar 8 kilometrelik kuyruk oluşturdu. Alınan bilgiye göre, ihracat...
Avrupa yollarında 15 Temmuz anması
(AA) – Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) Paris Şubesi, Fetullahçı Terör Örgütü’nün (FETÖ) 15 Temmuz darbe girişiminin unutulmaması için...
Kır, açık oturumda Francken’nin ırkçı yasasına büyük tepki gösterdi
Federal Milletvekili ve Saint Josse Belediye Başkanı Emir Kır, Federal Parlamentoda gerçekleşen açık oturumunda, yabancıların haklarını savunan avukatları prosedürleri suistimal...
Macaristan’a Kavaklı imzası
Macaristan Başbakanı Orbán Viktor’un 30 Haziran 2017 tarihinde Türkiye’de Ankara’yı ziyaretinden sonra Macaristan Türkiye ilişkilerine Kırklareli Kavaklı Belediye Başkanı Gürel...
AB Bakanı Çelik 15 Temmuz’u AA’nın fotoğraflarıyla anlattı
(AA) – Avrupa Birliği (AB) Bakanı ve Başmüzakereci Ömer Çelik, aralarında AB kurumlarından yetkililer, Belçikalılar ve diplomatların da olduğu davetlilere Fetullahçı...
Anvers Başkonsolosluğu “15 Temmuz Anma” töreni düzenledi
Anayasal düzenimize ve demokrasimize karşı 15 Temmuz 2016 tarihinde yapılan ve halkımızın direnişiyle akim bırakılan darbe girişiminin birinci yıldönümü vesilesiyle...
Macaristan’da 15 Temmuz Konuşuldu
TİKA Macaristan Koordinatörlüğünün desteği ile Macaristan’ın Başkenti Budapeşte’de Tomori Pál Főiskola Yüksekokulu’nda gerçekleçtirilen ”İki Olay, İki Millet, İki Kahramanlık, 1956-2016 Macar ve Türk Halklarının Direnci” konulu konferansın açılışını Tomori Pál Főiskola...
BT8 Valon Parlamentosuna takıldı
Belçika Krallığı ile Türkiye Cumhuriyeti arasında 2014 yılında imzalanan Sosyal Güvenlik anlaşması üç yıl aradan sonra hala yürürlüğe girmedi. Belçika...
TÜMİŞAD Macaristan’da çalışmalarını hızla sürdürüyor
Türk Macar İşadamları Derneği (TÜMİŞAD) Macaristan’da aktif ziyaretlerine ara vermeden devam ediyor. TÜMİŞAD Yönetim Kurulu Başkanı ve Macaristan’ın Fahri Konsolosu...
Fransa’da iki bakanın partilerindeki yetkileri askıya alındı
(AA) – Fransa’da ana muhalefet Cumhuriyetçiler Partisince (LR), hükümette görev alan iki bakanın partideki yetkileri askıya alındı. LR’den yapılan açıklamaya göre,...
Trump ile Macron Suriye’yi görüşecek
(AA) – Beyaz Saray, 14 Temmuz Ulusal Bayramı törenleri için perşembe günü Fransa’ya gidecek ABD Başkanı Donald Trump’ın, Fransa Cumhurbaşkanı...
“Kaybolan bilgi mirası”
Sosyal Bilimler Fakültesi’nde son sınıf öğrenciyim. Eğitim dönemini tamamlayabilmek üzere başladığım tez çalışmaları kapsamında bir arkadaşımın tavsiyesi ile Üsküdar’ın eski...
“Belçika’da 15 Temmuz gecesi binlerce Türk vatandaşı toplandı”
(AA) – Türkiye’nin Brüksel Büyükelçisi Mehmet Hakan Olcay, 15 Temmuz gecesinde büyükelçilik sokağındaki manzaranın Türkiye’deki ile hemen hemen aynı olduğunu, sokağın...
AB’den Srebrenitsa Soykırımı mesajı
(AA) – Avrupa Birliği (AB), 22 yıl önce Srebrenitsa Soykırımı’nda insan onuru, özgürlük, demokrasi ve eşitlik gibi değerlerin ciddi bir şekilde ihlal...
Paris’te “15 Temmuz Milli İradenin Yükselişi Fotoğraf Sergisi”
(AA) – Anadolu Ajansı (AA) foto muhabirlerinin, Fetullahçı Terör Örgütü’nün (FETÖ) 15 Temmuz darbe girişimi sırasında çektiği fotoğraflardan oluşan “15 Temmuz Milli...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ