“Ruanda’daki soykırım sömürgecilerin eseri”

“Ruanda’daki soykırım sömürgecilerin eseri”
  • 16.05.2017
  • 480 kez okundu

(AA) – Ruandalı tarihçi ve dil bilimci Prof. Dr. Pacifique Malonga, ülkede tarih boyunca birlikte yaşayan ve aynı dili konuşan Hutularla Tutsilerin Belçikalı misyonerlerin ülkeye girmesiyle ikiye bölündüğünü ve 1994’teki soykırımının bu nedenle yaşandığını belirtti.

Ruanda hükümetinin danışmanı da olan Malonga, AA muhabirine ülke tarihine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Malonga, 19’uncu yüzyıldaki sömürgecilik hareketlerinin ülkesini de etkilediğini ve bunun sonucunda Ruanda’ya gelen ilk ülkenin Almanya olduğunu belirtti.

Birinci Dünya Savaşı’ndan yenilgiyle ayrılan Almanya’nın Ruanda’daki sömürgesinin sona erdiğini anımsatan Malanga, “Almanlar Ruanda’da fazla kalmadı. 19’uncu yüzyılın sonunda Ruanda, Burundi ve bana göre Tanganika’da da sömürgecilik faaliyetinde bulunarak Alman Doğu Afrikası’nı kurdular. Kişisel görüşüm Almanlar Ruanda üzerinde büyük bir etki yapamadılar.” dedi.

“Belçikalılar toplumu ikiye böldü”

Birinci Dünya Savaşı’nın sonunda 1922 yılında Ruanda’nın Belçika’nın sömürgesi haline geldiğini anımsatan Malonga, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Özellikle Belçikalılar misyonerleriyle ülkemize geldiler ve bağımsızlık kazandığımız tarihe kadar (1 Temmuz 1962) burada kaldılar. Belçikalılar misyonerlerle Ruanda’ya etnik ve sosyal ayrımcılık gibi sorunları da getirdi. Farklı yöntemlerle Hutu ve Tutsi etnik sorununu ilk defa Belçikalılar soktu ülkemize.”

Belçikalılardan önce Ruanda halkının tamamının aynı köylerde huzur içinde yaşadığını, aynı dili konuştuğunu, aynı tarihi paylaştığını vurgulayan Malonga, “Hutu ve Tutsiler arasında tek bir sınıf farkı dahi yoktu. Kimse birbirini Hutu veya Tutsi olarak tanımlamıyordu. Bana göre, (Belçikalıların) bu ayrımcılığı nasıl başardıkları büyük bir gizem. Ama gerçek şu ki bunu başardılar.” değerlendirmesinde bulundu.

Ünlü tarihçi Malonga, Tutsilerin bu dönemde ön planda tutulduğunu ve Afrika’daki bağımsızlık hareketlerinin başladığı 1960’lı yıllarda ülkesinin de bağımsızlığını ilan ettiğini dile getirerek, şunları söyledi:

“Sömürgeci efendiler bağımsızlık ilan edildikten sonra Tutsilerin döneminin sona erdiğine ve sıranın artık Hutulara geldiğine hüküm verdi. Hutu ve Tutsi şeklinde sosyal sınıflar oluşturarak toplumu suistimal ettiler. Hutu dönemiyle sorunlar yaşanmaya başladı. Toplumu ikiye böldüler. Devre dışı bıraktıkları Tutsiler Uganda, Burundi, Tanzanya ve Kenya gibi ülkelere sığınmaya başladı. Belçikalılar sözde bize bağımsızlık verdi ama ülkeyi yöneten hükümetlerin içinde bizzat aktif rol oynadılar. Bu oldukça şüphe uyandıran ve tuhaf bir durumdu.”

Etnik ayrımcılığın bu dönemde toplumun bütün katmanlarına işlediğine dikkati çeken Malonga, “Bu bir virüstü. Dışardan gelen en küçük müdahaleleri dahi Tutsilere atfettiler.” şeklinde konuştu.

Ayrım gözetmeksizin katlettiler

Dünya tarihinin en kanlı soykırımlarından birinin yaşandığı ve yaklaşık 1 milyon kişinin katledildiği 1994’e kadar Tutsilerin söz konusu yönetim altında mağdur olduğunu savunan Malonga, dönemin Devlet Başkanı Juneval Habyarimana’nın uçak kazasında hayatını kaybetmesiyle soykırımın başladığını hatırlattı.

Malonga, soykırımda ülkenin her yerinde çobandan köylüye, zenginden fakire ayrım gözetmeksizin Tutsilerin öldürüldüğünü söyledi.

“Fransızlar Hutuları korudu”

Malonga, soykırımın son günlerinde Birleşmiş Milletlerce yürütülen Turkuaz Operasyonu kapsamında Ruanda’nın bazı bölgelerine Fransız askerlerinin sevk edildiğini belirterek, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Belçikalılardan sonra Ruanda’ya nüfuz sahibi Fransızlar da gelmeye başlamıştı. Operasyon esnasında Ruanda’nın üç bölgesinde soykırım yapanları (Hutular) korumaya aldılar. Soykırımı gerçekleştirenleri neden korumaya aldılar hala anlamış değilim. Eğer bir şansım olsaydı operasyona katılan Fransız komutanlara şu çok basit soruları sormak isterdim: Neden bu soykırımcıları desteklediniz? Bunlara (Hutular) ne kadar yakındınız? Aranızdaki dostluk nereden geliyordu?”

Malonga, soykırımın çoğunluğu Tutsi olan Ruanda Yurtsever Cephesi (FPR) üyelerince sonlandırdığını kaydetti.

“Doğu Afrika’nın iletişim dili Svahilice olmalı”

Kendisinin mükemmel derecede Fransızca ve İngilizce bilmesine rağmen günlük hayatta bu dilleri kullanmadığını, Svahilice konuşmayı tercih ettiğini belirten Malonga, sadece Ruanda’da değil Doğu Afrika’nın tamamında bu dilin tanıtımını yaptığını aktardı.

Malonga, Svahilice’nin ülkede konuşulmasının ticari hayata olumlu yansıyacağına dikkati çekerek, “Doğu Afrika ülkeleri Tanzanya, Burundi, Uganda, Kenya ve hatta Güney Sudan’da Svahilice’yi kullanan yaklaşık 150 milyon kişi yaşıyor. Bu ülkeler arasındaki ortak iletişim dilinin Svahilice olması gerekir.” diye konuştu.

Ruanda’da halkın ana dili Kinyarwanda. Ancak sömürge döneminden miras kalan Fransızca ve İngilizce resmi dil olarak kabul ediliyordu. Şubat ayında parlamentodan geçen yasayla Svahilice de resmi diller arasına eklendi. Böylelikle ülkedeki resmi dil sayısı dörde çıktı.

Etiketler: / / / / /

Asya kökenli Belçika güzeli ırkçıların hedefi oldu
Geçtiğimiz hafta sonu Belçika’da yapılan geleneksel güzellik yarışmasında birinci seçilen Asya kökenli Angelina Flor Pua, sosyal ağlarda, adeta ırkçı Belçikalıların...
Anvers’te patlayan binadan çıkartılan yaralılardan ölenler oldu
Belçika’nın Anvers kentindeki bir binada meydana gelen patlamada yaralanan beş kişiden ikisinin vefat ettiği belirtildi. Dün akşam Anvers polisinin ilk...
Guterres’ten ABD’nin Suriye planını eleştirdi
(AA) – Birleşmiş Miletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, ABD’nin Suriye’de “sınır güvenliği gücü” kurma planına ilişkin, “Suriye halkı kendi...
IGMG’den “Almanya’da yükselen ırkçılık” eleştirisi
(AA) – İslam Toplumu Milli Görüş Teşkilatı (IGMG) Genel Sekreteri Bekir Altaş, Alman Entegrasyon ve Göç Vakıfları Bilirkişi Heyeti’nin en son yaptığı,...
Akar, NATO Askeri Komite Genelkurmay Başkanları Toplantısı’na katıldı
(AA) – Genelkurmay Başkanı Orgeneral Hulusi Akar’ın, Brüksel’de katıldığı NATO Askeri Komite Genelkurmay Başkanları Toplantısı’nda, ABD Avrupa Kuvvetler Komutanı Orgeneral Curtis M....
Saint-Josse’lu sosyalistler yeni yıl yemeğinde buluştular
Sosyalist Partisi Saint-Josse teşkilatı üyeleri, her yıl olduğu gibi, bu sene de yeni yıl yemeğinde bir araya geldiler. Teşkilat Başkanı...
“Politika mı… Siyaset mi?”
Makamdır derdi, Beş yıl önce mahalleye geldi Aldı reyimi kesti selamı Politikacı ile dostluk kuramam. * Yalan makinası şoke oldu...
Beşiktaş’tan Belçika’ya sürpriz transfer
(AA) – Beşiktaş, Ukraynalı kalecisi Denys Boyko’nun Belçika’nın Club Brugge takımına kiralanması için görüşmelere başlandığını açıkladı. Beşiktaş Futbol Yatırımları Sanayi ve...
“İsrail Oslo’yu bitirdi”
(AA) – Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas, İsrail’in, 1993’te Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile İsrail arasında yapılan Oslo Barış Anlaşması’nı...
“Avro Bölgesi bu yıl yüzde 2 büyüyecek”
(AA) – Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s, Avro Bölgesi’nde ekonomik büyümenin bu yıl ortalama yüzde 2 düzeyinde gerçekleşeceğini, 2019’da bu oranın...
İsveçli papaz ismini “Ahmed” olarak değiştirdi
(AA) – İsveç kilisesinde 30 yıl papazlık görevi yapan 74 yaşındaki Leif Skjetne, ismini “Ahmed” olarak değiştirdiğini ve Fas’a yerleşeceğini...
Belçika’da çocuk fuhuşu alarmı
(AA) – Belçika polisi, ülkede fuhşa zorlanan Nijeryalı kız çocukların sayısının giderek arttığı uyarısını yaptı. Belçika yerel gazetesi De Standaard’ın haberine...
Almanya’da “Afrika domuz vebası” salgını
(AA) – Polonya ve Çekya’da virüsünün yok edilemediği “Afrika domuz vebası”nın Almanya’ya da ulaşmasından endişe ediliyor. Leipzig Üniversitesi Havyan Hijyeni...
Futsalda Brüksel derbisi AS SNOB Schaerbeek’in
Futsal Birinci ligde AS SNOB ile RZ Futsal Anderlecht arasında oynanan Brüksel derbisinin galibi AS SNOB Schaerbeek oldu. Kinetix spor...
Köse: “Schaerbeek’te sporu geniş bir yelpazeye yaydık”
2004 yılından bu yana Schaerbeek belediyesinde başkan yardımcılığı görevini sürdüren Sait Köse, spor alanında yapılan başarılı çalışmaları Yenivatan’a anlattı. Brüksel’in...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ