“Kızıl elma neydi?”

“Kızıl elma neydi?”
  • 11.12.2017
  • 1.103 kez okundu

Gizli arzuların ifadesidir rüya. Şuuraltı isteklerin dışa vurumudur. Karışık hayallerdir. Rüya geçmişten çok, geleceğin planlanmasıdır.Bu yüzden “düş olmadan iş olmaz.” der Anadolu insanı.Rüyada görülenler bir beklentinin, umudun, amacın göstergesidir. Rüya, alemlerden alemlere göçülen zaman üstü sırlardır. Destanlarda, efsanelerde, menkıbelerde,halk hikayelerinde, âşıklık geleneğinde baştan sona bir rüya motifi yer alır.

Kahramanlar rüya ile hayal kurar, rüya ile yönetirler halkı.Rüya, işlerine yön verir. Türk devletlerinin kuruluş felsefesi bir rüyaya dayanır. Rüya ki bir olay, manevi güç verir devletin kuruluşunda.Jung’agöre toplumların da rüyası vardır; bu toplumun ortak şuuraltı anlatımıdır. “Fertler gibi, toplumlar da rüya görür. Bu rüyalar bir bakıma halin planlanması, geleceğin tahayyülü ve ideallerin belirlenmesi için yapılan taslaklar gibidir. Bu özellikleriyle bu rüyalar, cemiyetin mevcut tavırlarını tefsir ve gelecekteki hareketlerini tahmin etmeye yardımcı olur”  Fertlerin ve toplumların gelecek tasarımları vardır. Biz bunlara; hayâl, imge, tasavvur,  tasarım deriz. Bunlar  aynı zamanda düşüncedir, fikirdir. Düşünce dünyasının sözlü ve yazılı ifadeleri kavramlardan oluşan önermelerdir

Kızıl Elma, Türkler tarafından değişik şekillerde tasvir edilmiş olup bazen bir belde, bazen bir taht, bazen de dünya hakimiyetini temsil eden som altından yapılma kızıl renkli bir küre olmuştur. Bazen fethedilmesi gereken illeri ifade eder, çoğu kez ise bütün Türklerin, tek bayrak altında toplandığı devletin simgesidir.Bu altın top bazen zaferin işareti, bazen hakimiyetin sembolü, bazen de fethedilmek üzere hedef seçilen yerin sembolü olarak ifade edilmiştir. Çok eski bir Türk inanç ve töresi olan Kızıl Elma, Türkistan’dan Hazar Denizi’nin doğusundan gelen Oğuzların, Hazar kağanının ipek çadırının üzerinde hâkimiyetinin ifadesi olarak bulunan altın topu yani Kızıl Elma’yı ele geçirmeyi ülkü edinmişlerdir.

Tarihî açıdan Türk insanına baktığımızda onun düşünce dünyasını ifade eden bazı kavramların varlığını, Türk tarih eserlerinde bulabiliriz. İslam’dan önce Ergenekon veya kut; İslâmî dönemde, îlâyıkelimetullah, cihan hakimiyeti, din ü devlet, ve benzeri kullanılan bir başka kavram, “kızıl elma”dır. Sözgelimi Ziya Gökalp, Kızıl Elma isimli eserinde, Türk varlığının neşvü nema bulduğu Türk yurdu “turan” veya Türk olma düşüncesinin verildiği bir “eğitim kurumu”; Ömer Seyfettin Kızıl Elma Neresi isimli hikâyesinde, Osmanlı askerinin “padişahın fethini düşündüğü yer” olarak ifade ederken tarihçilerin belirttiği Kızıl Elma imgesi, “fethedilecek yerler” anlamını verir. Bu imge, “altın top”, “altın alem”, “altın hokka” yanında “kızıl elma” simgesiyle anlatılır. Bu simgenin, fethedileceği düşünülen mekanlarda maddesel olarak var olduğu imlenirdi. Bu anlamda “kızıl elma” Osmanlı döneminde, hem “Kuzey Kafkasya” hem “Bizans” dolayısıyla “Batı dünyası” anlamını ifade eder. Kızıl Elma’ya ulaşılmazlığı Atsız şöyle ifade eder;

“Yüz paralık kurşunla gider hayat dediğin;
Tanrı yolu uzaktır; erken kalk sıkı giyin.
Yazık, bütün ömrünce o kadar özlediğin
Güzel Kızılelma’na varmadan öleceksin.”

Yahya Kemâl de Otranto seferine çıkmayı Kızıl Elma’ya bağlar;

“Çıktı Otranto’ya pür-velvele Ahmet Paşa
Tuğlar varsa gerektir Kızılelma’ya kadar
Ra’d-ı tekbîr kopup gitmelidir bank-i ezan
Dâr-ı küffârdameşhûrkenîsâya kadar”

Bu arayış, yaklaştıkça uzaklaşan uzaklaştıkça vuslat arzusunu artıran bir ideal, bir fikirdir. Fikrin temel özelliği ise, ufukta parlayan güneş gibi ulaşılamaz kalmasıdır. İnsanı cezbeden yönü de onun bu ulaşılmazlığıdır.

Ahmet Urfalı

Etiketler: / / / / /

Hasan Koyuncu: “Bu dünyada hepimiz mülteciyiz”
Belçika’da faaliyet gösteren çok sayıda sivil toplum kuruluşu ve derneğin sosyal medya üzerinden yaptığı çağrı üzerine yüzlerce kişi öğle saatlerinde...
Brüksel’de “göç karşıtı” gösterilerde 90 gözaltı
Brüksel’de aşırı sağcı göç karşıtlarının düzenlediği ve şiddet olaylarının yaşandığı gösteride 90 kişi gözaltına alındı. Brüksel polisi, Avrupa Birliği (AB)...
Brüksel’de gösteri yapan ırkçılar polise saldırdı
Belçika’nın başkenti Brüksel’de Avrupa Birliği (AB) binalarının bulunduğu Schuman meydanında, Marakeş paktına karşı 6 bine yakın sağcı gösteri protesto düzenledi....
“İngiltere’de İslamofobi yeniden tanımlanmalı”
(AA) – İngiltere’de çeşitli partilerden 53 milletvekili, İslamofobi’nin ülkede “ırkçılığın bir türü” şeklinde tanımlanmasını talep etti. İngiltere’nin önde gelen gazetelerinden The Independent’ın...
Brüksel’de Sarı Yelekli protestosuna polis engeli
Brüksel’de gösteri yapmak üzere önceden Brüksel Merkez belediyesinden izin alan Sarı Yeleklilere polis gösteri izni vermedi. Avrupa Birliği Parlamentosu’nun yer...
Paris’te “sarı yeleklilere” polis müdahalesi
Fransa‘nın başkenti Paris’te “sarı yeleklilerin” düzenlediği gösteride gerginlik artarken, bir protestocu gözünden yaralandı. Akaryakıt zamlarına tepki olarak başlayan ancak daha...
Yabancı dostu Philippe Moureaux hayatını kaybetti
Belçika’da yabancılara tanınma hakkını sağlayan Moureaux yasasını çıkaran ve yabancılara yönelik çok sayıda faydalı işlerin altına imzasını atan yabancı dostu...
Balkans Beyond Borders Kısa Film Festivali’ne Brüksel’den ödül
Çoklu katmanlar ve Avrupa kimliklerin zenginlik farkındalık yaratmak Avrupa’nın kültürel zenginlik sonuna kadar yararlanarak, Avrupa kültür erişimi kolaylaştırmayı amaçlayan girişimleri...
“Nasrettin Hoca Aramızda”
Mizah yazarı Ahmet Zeki Yeşil’in 101 fıkradan oluşan ‘Nasrettin Hoca Aramızda’ isimli yeni kitabı Mühür Yayınlarından çıktı. Kitabın kapak karikatürünü...
Avusturya’da “Rabia ve Bozkurt” sembollerinin yasaklanmasına tepki
Avusturya Ulusal Meclisince kabul edilen, terör ve radikal gruplara ait sembol ve işaretlerin yasaklanmasını öngören “sembol yasası” kapsamında, Müslüman Kardeşler Cemaati ve...
Türk ekiplerinin UEFA Avrupa Ligi karnesi parlak değil
Türk takımları, UEFA Avrupa Ligi grup müsabakalarında ilk aşamayı 15 defa geçti. UEFA Avrupa Ligi’nde 2004-2005’ten itibaren uygulanan grup aşaması ilk...
Spartak Trnava: 1 – Fenerbahçe: 0
UEFA Avrupa Ligi D Grubu’nun son hafta maçında Fenerbahçe, Spartak Trnava’ya konuk oldu. Daha önce grubu ikinci sırada bitirmesi kesinleşen...
Akhisar Avrupa defterini 1 puanla kapattı
Akhisarspor, UEFA Avrupa Ligi J Grubu son hafta maçında Belçika’nın Standard Liege takımıyla 0-0 berabere kaldı. 20. dakikada Standard Liege’nin...
Beşiktaş Avrupa’ya veda etti
UEFA Avrupa Ligi I Grubu 6. ve son hafta maçında Beşiktaş, sahasında İsveç ekibi Malmö’ye 1-0 yenilerek organizasyona veda etti....
AB Liderler Zirvesi öncesi Brüksel’de protestolar
(AA) – Belçika’nın başkenti Brüksel’de, Brexit ve Rusya karşıtları ile çiftçiler, Avrupa Birliği (AB) Liderler Zirvesi’nin gerçekleştirileceği bölgede protestolar düzenledi....
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ