Emirdağ yaylaları / Ahmet Urfalı

Emirdağ yaylaları / Ahmet Urfalı
  • 05.06.2017
  • 723 kez okundu

“Yayla biraz Türk’ün kendisidir.”F.Rıfkı Atay

Hayvancılık yapan toplumlarda kış çok büyük zorluklarla geçer. İnsanlar kışın bir an önce bitmesini dört gözle bekler. Mart ayı sonlarında Emir Dede’nin tepesindeki karlar erimeye başlar. Emir Dede, beyaz başlığını güneşin durumuna, rüzgârın esmesine göre yavaş yavaş çözer. Beyaz karın altından sızan soğuk sular kara toprağı uyandırır. Sazaklarda, pınarlarda nice dağ çiçeğinin yaprağa duruşu bin bir sevinçle gözlenir.

Dıştan bakınca büyük fakat anlamsız bir kütledir Emir dağları. Şehrin güneyinde, her iki taraftan da birbirine omuz vererek yükselen tepeler,  simetrik olarak Emir Dede tepesinde birleşerek gökyüzünün yüceliklerine ulaşmaya çalışır. Bir tepeyi aşınca hep yeni ve doyumsuz bir güzellikle karşılaşır insan. Bir meşe koruluğunun ortasından akan soğuk kar suyunun ruhları dinlendiren sesi insanı alır, uzaklara götürür. Yavşanlar arasında birbirine seslenen kekliklerin şahane ötüşleri karşı tepelerden yankılanarak geri dönerken siz belki de hayatınızın en güzel senfonisini dinliyorsunuzdur. Bir kayanın üstüne oturan çoban, kavalına yanık nağmeler terennüm ettirirken, ikidebir başını kaldırarak adeta kavalı dinlediğini belirten koyunların davranışları görülmeye değer man-zaradır.

Ve o kayalar… Gelin Kayası, Kazan Kaya, Çürük Kaya, Diş Kaya, Kara Kaya, Çıdırıgı Kayası, Fetik Kaya benzetme yoluyla verilmiş  kütle isimleridir… Hepsi başlı başına şiir, destan, hatıra… Emir dağlarının sinesinde Dona, Oluklu, Gedik Yayla, Tekne Çukuru, Seki Yayla, Alıçlı, Darısekisi, Göğüs, Dumluca, Sarıkaya, Büyük Gölcük-Küçük Gölcük, Yağlıpınar, Kütüklü, Kızdoğdu, Kaleboynu, Tahtalı, Sarnıç, Yassıyurt, Köseli Yurdu, Ecihüseyin, Arapali, Karaçamur, Sinekli, Ağıllıkaya, Keçigölcüğü, Tibetli, Gökkuyu, Isıtma, Çiğillipınar, Kapaklı yurtları bulunmaktadır. Çatma, Çanacık, Samanlı, Dolangel, Göğboyun, Gömülüyurdu, Çıksorut, Aykırıakan, Kirazlı, Kocalar yaylaları Bayat yöresinin yurtlarıdır.

İçinde yaşattığı hayvanlara nispeten verilen yayla isimleri.. Domuz Alanı, Alacaören, Geyik Güneyi, Kurt Tepesi ve daha niceleri… Bu isimlerin bize öğrettiği anlam şudur: Emirdağlarını yurt yapan Oğuz boyları buraları o kadar sevmişlerdir ki, buraların her tarafına yüzde yüz Türkçe isimler vererek Türk-leştirme ve Türkçeleştirme faaliyetini tamamlamışlardır.

Yayla akşamlarında şiirler okunur, alaca karanlığın içinde bir ışık huzmesinin sızması gibi.

En yüksek tepesini bekler bir eren baba
Kızgın güneş altında bir serin rüzgârdır hikayesi
Mezarı başında yaban eriği
Ağustos ovasında kavruk ekinlere bakar

Bir hasrettir uzu ve acılı
Yörük gezerken dağdan dağa çoban garipliği
Üç uyuz keçi bir topal eşek
Türküler gururludur yine de ak alınlarda

Yorgun bir hayatın taze adı kuzular
Yükselterek seslerini karlı koyaklardan
Gün gelir gün geçer Türkistan zamanlarından
Bir uzun yolculuktur biter ve başlar

Sarı çiçek gök çimen
Rengini almıştır hayatın tutkusundan
Şavkını düşürür mehtabın bu yayla akşamına
Yanık bir kaval nağmesinde ümit ve sabır

Senin yağmurların gelmeyecek mi dağın üstüne
Yokluk üstüne gelmeyecek mi güzel zamanların
Asırlık bekleyiştedir yüreklerdeki kasırga
Çık artık mağaralardan bir sabah vakti

Dağ rüzgârları kekik, yavşan, yarpuz ve türlü dağ çiçeklerin kokularını usulca alıp ovaya doğru dağıtır. Bu koku aynı zamanda dağın bir çağrısıdır. Yürekleri binlerce yıllık bir göç hikâyesi sarar. Türkmen ruhu, yaylasına bir an önce kavuşmak dileğiyle derin iç çekişleri ile özlemini ifade etmeye çalışır. Şimdi yayla zamanıdır ve yaylaya yürüyüş başlar:

Denkler hazırlandı, sürü düzüldü
Göç kervanı sıra sıra dizildi
Türkmen beyler boz atlarla süzüldü
Yaylaya çıkmaya yokuşu vardır

Bülbül ses veriyor gülün dalında
Çanlar gümbürder yayla yolunda
Altın bilezikler kızlar kolunda
Karakaş altından bakışı vardır

Yinede şenlendi Türkmen obası
Kartallar kayası, bozkurt yuvası
Mertlik harmanında gürbüz balası
Keklikler misali sekişi vardır

Tereyağı kokar bulgur aşında
Yiğitler çığrışır, dilek taşında
Çoban kaval çalar yurdun başında
Nağmeden nağmeye geçişi vardır

Koyun sürü sürü, at yılkı yılkı
Çoban köpekleri birer kurt sanki
Bu bir gelenektir Oğuz’ da bil mi
Orta Asyalar’ dan gelişi vardır

Kuzu ağılda koyun arkaçta
Sağılmış sütleri duru bakraçta
Eğlenmez gönüller şimdi kıraçta
Yayladan yaylaya göçüsü vardır

Bir hasrettir içimde ve sesimde
Her yerini gezdim genç hevesimde
Rabbim nasip etsin son nefesimde
İnsanın dünyadan gidişi vardır

Ahmet Urfalı

Etiketler: / / / / / /

Miroğlu’ndan Avrupa Konseyi’ne eleştiri
(AA) – AK Parti Mardin Milletvekili Orhan Miroğlu, göç ve sığınmacı gündemiyle toplanan Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi (AKPM) Yaz Dönemi...
“Ucuz insan kaliteli iş yapmaz”
Sosyal ağlar çıkalı insanları,grupları, paylaşımlarından hangi fikirlere sahip olduklarını ve hangi ideojiye hizmet etmek istediklerini çözmek hiçte zor değil. Kendini...
Milli Savunma Bakanı Işık, Brüksel’de Mattis’le görüştü
(AA) – Milli Savunma Bakanı Fikri Işık’ın ABD Savunma Bakanı James Mattis’le yaptığı görüşmede, terör örgütü PKK’nın Suriye uzantısı PYD/YPG’ye...
Arnavutluk’ta genel seçimi Sosyalist Parti kazandı
Arnavutluk’ta 25 Haziran’da düzenlenen genel seçimin resmi olmayan sonucuna göre seçimin galibi, Başbakan Edi Rama liderliğindeki Arnavutluk Sosyalist Partisi (PS)...
Facebook bir haftada 66 bin paylaşımı sildi
(AA) – Facebook, yeni başlattığı nefret söylemiyle mücadele girişimi çerçevesinde haftada 66 bin paylaşımı sildi. Sosyal medyada terörist propagandaya karşı yeterince...
Kıbrıs Konferansı yeniden toplanacak
Kıbrıs’ta kapsamlı bir çözüme ulaşılması hedefiyle 12 Ocak’ta İsviçre’nin Cenevre kentinde düzenlenen ilk oturumla başlayan Kıbrıs Konferansı’nın Crans-Montana’da yarın başlayacak...
Dinar’da tütsülenen balıklar Avrupa sofralarında
(AA) – Afyonkarahisar’ın Dinar ilçesinde faaliyet gösteren bir alabalık tesisinde işlenen yaklaşık bin 200 ton alabalık, meşe odununda tütsülendikten sonra birçok...
Hırvatistan ve Belçika’dan sığınmacı krizi açıklaması
(AA) – Hırvatistan ve Belçika, sığınmacı krizine yönelik Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) arasında imzalanan anlaşmanın uygulanmasında hemfikir olduklarını açıkladı....
Hollanda’da camiye İslamofobik tehdit mektubu
Hollanda’nın Lahey kentindeki As-Soennah Camisi’nin Facebook sayfasından paylaşılan yazılı açıklamada, camiye İslam karşıtı ifadeler içeren bir tehdit mektubu ve yanında...
Yunanistan’da çöp krizi
Yunanistan’da yaklaşık bir hafta önce başlayan belediyelere bağlı temizlik işçilerinin grevi sürüyor. Yerel Yönetim Çalışanları Federasyonunun (POE-OTA) çağrısıyla sözleşmelerinin uzatılmamasına...
Belçika’daki gurbetçinin isteği Eskişehir’de yerine getirildi
Belçika’da yaşayan bir kadının sosyal medya hesabı aracılığıyla ilettiği babasının mezarına çiçek dikilmesi isteği, Eskişehir Büyükşehir Belediyesi ekipleri tarafından yerine...
Türk dünyası milli kütüphaneler birliği kurulma aşamasında
(AA) – Milli Kütüphane Genel Müdürü Zülfi Toman, 2016 yılında protokolü imzalanan Türk Dili Konuşan Ülkeler ve Akraba Toplulukları Milli...
Londra’da gergin gösteri
(AA) – Siyahi İngiliz Edir Frederico Da Costa’nın polisin gözaltına almasının ardından hayatını kaybetmesini Londra’da protesto eden göstericiler ile polis arasında...
Azerbaycan Grand Prix’si Ricciardo’nun
Formula 1 sezonunun 8. mücadelesi, Azerbaycan’ın başkenti Bakü’nün sokaklarında oluşturulan 6 bin 3 metrelik pistte 51 tur üzerinden yapıldı. Yarışa...
Macaristan’da coşkulu Ramazan Bayramı
Macaristan’ın Başkenti Budapeşte’de Ramazan Bayramı coşkusu ve mutluluğu yaşanıyor Macaristan’da yaşayan farklı milletlerden Müslümanlar mescitlere koştu. Başkent Budapeşte’deki ona yakın mescidi Türkler,...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ