Avrupa’dan Osmanlı Devletine sığınan mülteciler

Avrupa’dan Osmanlı Devletine sığınan mülteciler
  • 14.06.2017
  • 254 kez okundu

Osmanlı Devleti, tarih boyunca ister siyasi ister dini isterse başka nedenlerle Avrupa’dan kendisine sığınan mültecilere çarpıcı hoşgörü ve tolerans örnekleri göstermiştir. Böylece Osmanlı Devleti, bu insanları din, dil ve ırk ayrımı yapmadan kabul ederek, bir çok parlak çağlara kendi hoşgörü damgasını vurmuştur.

Nitekim 1848-49 Avrupa İhtilalleri’nden sonra Osmanlı ülkesine sığınan Macar ve Polonyalı mültecilere, başta Sultan Abdülmecid olmak üzere Osmanlı Hükümeti üstün misafirperverlik ve hoşgörü göstermiştir. Sultan Abdülmecid, Rusya ve Avusturya’nın mültecilerin kendilerine iade edilmeleri için, Bâbıâli üzerinde yoğun baskı kurdukları dönemde şu deklarasyonu yayınladı: “Tacımı veririm, tahtımı veririm fakat, devletime sığınanları asla geri vermem.” Bu deklarasyon, mültecilerin Sultan’a büyük sevgi duymalarını sağladığı gibi, Avrupa’da da geniş yankı uyandırmıştı.

Osmanlı Devlet adamları da mültecilerin korunması konusunda büyük bir itina göstermiştir. Nitekim, dönemin Sadrazamı Reşid Paşa Meclis-i Mahsûs’un 8 Eylül 1849’daki toplantısından sonra, Sultan’a arzettiği tezkiresinde şu görüşleri dile getirmişti: Mülteciler iâde edildiklerinde ya kurşuna dizilecekler ya da Sibirya’da yer altında bulunan maden ocaklarına gönderileceklerdi. Sibirya’ya gönderilmeseler bile bir kalenin zindanına atılmaları veya küreğe vurulmaları kesindi. Bu nedenle, Osmanlı Devleti’ne sığınan bu insanları geri vermek, onları cellada teslim etmekten farksızdı. Böyle bir tutum ise, asırlar boyu insancıllığı ve misafirperverliği ile tanınan Osmanlı Devleti’ne yakışmazdı. Reşid Paşa bu mülahazalarda bulunduktan sonra mültecilerin iade edilemeyeceğini kesin bir ifade ile Sultan’a bildirmiştir.

Gerçekten de Macar ve Polonyalı mültecilere gösterilen misafirperverlik Avrupa’da büyük tesir uyandırmıştı. Nitekim dönemin büyük alimi Ahmet Cevdet Paşa’nın yazdığına göre Osmanlı Hükümeti’nin mültecilere gösterdiği bu üstün misafirperverlikten dolayı ” Paris ve Londra sokaklarında bir Türk görseler yaşasın Türkler diyerek gelip öperler ve iltifat ederlerdi”.

Osmanlı Devleti Rusya’ya karşı yaptığı savaşı kaybeden “Demirbaş” lakaplı İsveç Kralı XII.Şarl da misafir etmişti.  Şarl, 1709 yılında Osmanlı Devleti’ne sığındı ve beş yıl kadar Osmanlının misafiri oldu. İsveç Kralı, Osmanlı’ya sığınıp kurtulmasına rağmen, askerinin çoğu Ruslar tarafından öldürüldü. III. Ahmed Şarl’ın iltica ettiğini haber alınca, onun misafir olarak kabul edilip, bir kral gibi muamele edilmesini, masraflarının Osmanlı Devleti tarafından karşılanmasını emretti. Demirbaş Şarl, Osmanlı ülkesinde geçirdiği günlerin kendisini verdiği mutluluğu şu sözlerle ifade etti: ” Bu kadar âlicenap, bu kadar asil, bu kadar nazik bir milletin arasında hür bir esir olarak yaşamak ne tatlı”. İsveç Kralı’nın Türkiye’de kaldığı süre içinde Türkçe’ye ilgi duyduğu anlaşılmaktadır.Nitekim eskiz çalışmaları sırasında çizdiği teknelere “yaramaz” ve “yıldırım” isimlerini vermişti

Demirbaş Şarl’ın Osmanlı ülkesinde kalması ve Doğu kültürü ile tanışması İsveç üzerinde günümüze kadar devam eden derin izler bıraktı. İsveç Kralı’nın ülkesine dönmesinden sonra, ” dolma, buzlu şerbet, kahve, kalabalık, sofa, yıldırım, yaramaz, köşk, divan” gibi kelimeler İsveç diline girdi.

Yine, Macar Kralı İmre Thököly, Avusturya’ya karşı yaptığı özgürlük mücadelesini kaybettikten sonra eşi ile birlikte Osmanlı Devleti’ne iltica etti.

Osmanlı ülkesine sığınan bir başka Macar Kralı II. Ferenc Rakoczy’dir. Rakoczy’nin ilticası Türk-Macar münasebetlerinde ve hatta Osmanlı Devleti siyasi tarihinde önemli bir yer tutar.

Prof. Dr.  Dr. Bayram Nazır

 

Etiketler: / / / / /

Başkan adayı Sezer’e Emirdağlı iş adamlarından tam destek
Eskişehir Ticaret Odası Başkan Adayı Ayhan Sezer; Eskişehir’de Emirdağlı iş adamları ile, Eskişehir’deki Emirdağlılar Vakfı’nın Odunpazarı’ndaki Kültür ve Sanat evi’nde...
Şair Faruk Uğur’dan Büyükerşen’e marş
Eskişehirli şair Faruk Uğur; Büyükerşen’e hitaben kendi yazdığı ve kendi bestelediği ”Yılmaz Büyükerşen Marşı” şiirini, Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanı Prof....
Gent’li çocuklara futbol imkanı
Maddi imkanları sınırlı çocuklar için artık futbol oynamak kolaylaşıyor. KAA-Gent kulübünün de içinde bulunduğu 15 Gent futbol kulübünün bir çatı...
Gurbetçilere sınır kapısı kuyruğundan kurtulma yolları
(AA) – Yurt dışında yaşayan ve tatilini Türkiye’de geçirmek isteyen vatandaşlar, araçlarının ön beyan işlemlerini internet üzerinden yaparak ve vize...
İngiliz otomotiv sektörü Brexit kıskacında
(AA) – İngiltere’de Motorlu Araç Üreticileri Topluluğu (SMMT) Üst Yöneticisi (CEO) Mike Hawes, İngiltere’nin Avrupa Birliği’nden (AB) çıkış süreci (Brexit) nedeniyle yatırımcıların...
Zeki Levent Gümrükçü Brüksel Büyükelçisi oldu
Dışişleri Bakanlığı’nda yaz dönemi kararnamesiyle çeşitli ülke ve merkezlere atanan bazı büyükelçiler belli oldu. Brüksel Büyükelçiliğine ise Levent Gümrükçü atandı....
Belgrad Kuşatması’nın 561. Yılı Budapeşte’de Kutlandı
Belgrad Kuşatması’nın 561. yılı Macaristan’ın Başkenti Budapeşte’de Tuna Nehri Kıyısında 12 Ülkenin Diplomatlarıyla birlikte çeşitli etkinliklerle kutlandı.Belgrad Kuşatması, günümüzde her yıl Başkent Budapeşte’de...
Kapıkule’de 8 kilometrelik tır kuyruğu
(AA) – Kapıkule Sınır Kapısı’nda yurt dışına çıkış yapmak için bekleyen tırlar 8 kilometrelik kuyruk oluşturdu. Alınan bilgiye göre, ihracat...
Avrupa yollarında 15 Temmuz anması
(AA) – Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) Paris Şubesi, Fetullahçı Terör Örgütü’nün (FETÖ) 15 Temmuz darbe girişiminin unutulmaması için...
Kır, açık oturumda Francken’nin ırkçı yasasına büyük tepki gösterdi
Federal Milletvekili ve Saint Josse Belediye Başkanı Emir Kır, Federal Parlamentoda gerçekleşen açık oturumunda, yabancıların haklarını savunan avukatları prosedürleri suistimal...
Macaristan’a Kavaklı imzası
Macaristan Başbakanı Orbán Viktor’un 30 Haziran 2017 tarihinde Türkiye’de Ankara’yı ziyaretinden sonra Macaristan Türkiye ilişkilerine Kırklareli Kavaklı Belediye Başkanı Gürel...
AB Bakanı Çelik 15 Temmuz’u AA’nın fotoğraflarıyla anlattı
(AA) – Avrupa Birliği (AB) Bakanı ve Başmüzakereci Ömer Çelik, aralarında AB kurumlarından yetkililer, Belçikalılar ve diplomatların da olduğu davetlilere Fetullahçı...
Anvers Başkonsolosluğu “15 Temmuz Anma” töreni düzenledi
Anayasal düzenimize ve demokrasimize karşı 15 Temmuz 2016 tarihinde yapılan ve halkımızın direnişiyle akim bırakılan darbe girişiminin birinci yıldönümü vesilesiyle...
Macaristan’da 15 Temmuz Konuşuldu
TİKA Macaristan Koordinatörlüğünün desteği ile Macaristan’ın Başkenti Budapeşte’de Tomori Pál Főiskola Yüksekokulu’nda gerçekleçtirilen ”İki Olay, İki Millet, İki Kahramanlık, 1956-2016 Macar ve Türk Halklarının Direnci” konulu konferansın açılışını Tomori Pál Főiskola...
BT8 Valon Parlamentosuna takıldı
Belçika Krallığı ile Türkiye Cumhuriyeti arasında 2014 yılında imzalanan Sosyal Güvenlik anlaşması üç yıl aradan sonra hala yürürlüğe girmedi. Belçika...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ