Avrupa’dan Osmanlı Devletine sığınan mülteciler

Avrupa’dan Osmanlı Devletine sığınan mülteciler
  • 14.06.2017
  • 206 kez okundu

Osmanlı Devleti, tarih boyunca ister siyasi ister dini isterse başka nedenlerle Avrupa’dan kendisine sığınan mültecilere çarpıcı hoşgörü ve tolerans örnekleri göstermiştir. Böylece Osmanlı Devleti, bu insanları din, dil ve ırk ayrımı yapmadan kabul ederek, bir çok parlak çağlara kendi hoşgörü damgasını vurmuştur.

Nitekim 1848-49 Avrupa İhtilalleri’nden sonra Osmanlı ülkesine sığınan Macar ve Polonyalı mültecilere, başta Sultan Abdülmecid olmak üzere Osmanlı Hükümeti üstün misafirperverlik ve hoşgörü göstermiştir. Sultan Abdülmecid, Rusya ve Avusturya’nın mültecilerin kendilerine iade edilmeleri için, Bâbıâli üzerinde yoğun baskı kurdukları dönemde şu deklarasyonu yayınladı: “Tacımı veririm, tahtımı veririm fakat, devletime sığınanları asla geri vermem.” Bu deklarasyon, mültecilerin Sultan’a büyük sevgi duymalarını sağladığı gibi, Avrupa’da da geniş yankı uyandırmıştı.

Osmanlı Devlet adamları da mültecilerin korunması konusunda büyük bir itina göstermiştir. Nitekim, dönemin Sadrazamı Reşid Paşa Meclis-i Mahsûs’un 8 Eylül 1849’daki toplantısından sonra, Sultan’a arzettiği tezkiresinde şu görüşleri dile getirmişti: Mülteciler iâde edildiklerinde ya kurşuna dizilecekler ya da Sibirya’da yer altında bulunan maden ocaklarına gönderileceklerdi. Sibirya’ya gönderilmeseler bile bir kalenin zindanına atılmaları veya küreğe vurulmaları kesindi. Bu nedenle, Osmanlı Devleti’ne sığınan bu insanları geri vermek, onları cellada teslim etmekten farksızdı. Böyle bir tutum ise, asırlar boyu insancıllığı ve misafirperverliği ile tanınan Osmanlı Devleti’ne yakışmazdı. Reşid Paşa bu mülahazalarda bulunduktan sonra mültecilerin iade edilemeyeceğini kesin bir ifade ile Sultan’a bildirmiştir.

Gerçekten de Macar ve Polonyalı mültecilere gösterilen misafirperverlik Avrupa’da büyük tesir uyandırmıştı. Nitekim dönemin büyük alimi Ahmet Cevdet Paşa’nın yazdığına göre Osmanlı Hükümeti’nin mültecilere gösterdiği bu üstün misafirperverlikten dolayı ” Paris ve Londra sokaklarında bir Türk görseler yaşasın Türkler diyerek gelip öperler ve iltifat ederlerdi”.

Osmanlı Devleti Rusya’ya karşı yaptığı savaşı kaybeden “Demirbaş” lakaplı İsveç Kralı XII.Şarl da misafir etmişti.  Şarl, 1709 yılında Osmanlı Devleti’ne sığındı ve beş yıl kadar Osmanlının misafiri oldu. İsveç Kralı, Osmanlı’ya sığınıp kurtulmasına rağmen, askerinin çoğu Ruslar tarafından öldürüldü. III. Ahmed Şarl’ın iltica ettiğini haber alınca, onun misafir olarak kabul edilip, bir kral gibi muamele edilmesini, masraflarının Osmanlı Devleti tarafından karşılanmasını emretti. Demirbaş Şarl, Osmanlı ülkesinde geçirdiği günlerin kendisini verdiği mutluluğu şu sözlerle ifade etti: ” Bu kadar âlicenap, bu kadar asil, bu kadar nazik bir milletin arasında hür bir esir olarak yaşamak ne tatlı”. İsveç Kralı’nın Türkiye’de kaldığı süre içinde Türkçe’ye ilgi duyduğu anlaşılmaktadır.Nitekim eskiz çalışmaları sırasında çizdiği teknelere “yaramaz” ve “yıldırım” isimlerini vermişti

Demirbaş Şarl’ın Osmanlı ülkesinde kalması ve Doğu kültürü ile tanışması İsveç üzerinde günümüze kadar devam eden derin izler bıraktı. İsveç Kralı’nın ülkesine dönmesinden sonra, ” dolma, buzlu şerbet, kahve, kalabalık, sofa, yıldırım, yaramaz, köşk, divan” gibi kelimeler İsveç diline girdi.

Yine, Macar Kralı İmre Thököly, Avusturya’ya karşı yaptığı özgürlük mücadelesini kaybettikten sonra eşi ile birlikte Osmanlı Devleti’ne iltica etti.

Osmanlı ülkesine sığınan bir başka Macar Kralı II. Ferenc Rakoczy’dir. Rakoczy’nin ilticası Türk-Macar münasebetlerinde ve hatta Osmanlı Devleti siyasi tarihinde önemli bir yer tutar.

Prof. Dr.  Dr. Bayram Nazır

 

Etiketler: / / / / /

Saldırıda can kurtaran Mohammad kahraman ilan edildi
Geçtiğimiz günlerde Brüksel Merkez Tren İstasyonu’nda son anda önlenen terör saldırısının yankıları devam ederken, olayla ilgili taze bilgiler gelmeye devam...
Formula 1’de sıradaki durak Azerbaycan
(AA) – Formula 1 Dünya Şampiyonası’nda heyecan, Azerbaycan’da koşulacak sezonun 8. etabıyla devam edecek. Başkent Bakü ile aynı adı taşıyan 6...
Fransa İçişleri Bakanı Collomb iftara katıldı
(AA) – Fransa İçişleri Bakanı Gerard Collomb, terörle mücadelede bütün toplumun seferber olması gerektiğini belirterek, “Siyasetçiler, dernekler ve hepimiz fanatikliğe...
İngiltere’deki AB kuruluşlarının taşınma kararı ertelendi
Avrupa Birliği’nde (AB) İngiltere birlikten ayrıldıktan sonra (Brexit), Londra’da yerleşik AB kuruluşlarının nereye taşınacağı konusunun kasım ayında kararlaştırılacağı bildirdi. Brüksel’de ilk günü sona...
Berrin Sağlam görevinden istifa etti
2014 yılında yapılan yerel seçimler sonrası Schaerbeek Belediyesi’nde Belediye Meclis Üyesi seçilen Berrin Sağlam, özel sebeplerden dolayı istifa etmek durumunda...
“İHH İnsani Yardım Vakfı’nın Belçika partnerliğini Wefa üstleniyor”
Hayri Apaydı’nın müdürlüğünü yaptığı İnsani Yardım Organizasyonu Wefa Belçika tarafından verilen iftar yemeğine katılan İHH İnsani Yardım Vakfı Türkiye Genel...
Başkonsoloslukta çocuklar Ramazan bayramını erken kutladı
Brüksel Başkonsolosluğu binası, Brüksel bölgesinde Türkçe dersi alan çocukları öğretmenleri ve velileriyle birlikte misafir etti. “Türk Kültürünü Koruyorum, Tebrik Kartı...
Avrupa’nın sabıkalı saldırganları
(AA) – İngiltere, Fransa ve Belçika’da son zamanlarda terör saldırıları düzenleyenlerin birçoğunun sabıkasının bulunması, bu ülkelerdeki emniyet ve istihbarat birimlerinde güvenlik...
Türkiye’nin kamu borcu AB üyelerinden daha düşük
(AA) – Türkiye, kamu borcunun milli gelire oranında Avrupa Birliği (AB) ve Avro Bölgesi ekonomilerinin çok üstünde bir performans ortaya...
Şevket Temiz, neden başkan yardımcısı olmadığını açıkladı
Adı yolsuzluğa karışan Brüksel Merkez belediyesinin eski Başkanı Yvan Mayeur’ün istifasından sonra adı belediye başkan yardımcılığı görevi için gündeme gelen Brüksel...
“Kadir gecelerimiz hayırlara vesile olsun”
…Ayrılmak zor geliyor senden: Annenin yavrusundan,gurbetcinin vatanından,sevenin sevgilisinden ayrılışından zor senden ayrılmak! …Bir burukluk var içimizde bilmem birdaha ömür olur...
Paris’te 52. Havacılık Fuarı
Türk Havacılık ve Uzay Sanayii AŞ (TUSAŞ/TAI) Genel Müdürü Temel Kotil, HÜRKUŞ’un aralık ayı itibarıyla seri üretime geçtiğini belirterek, “Ayda...
AK Parti Brüksel Temsilciliğinde İftar
AK Parti Brüksel Temsilciliği Başkan Yardımcısı Fatih Toprak, Türkiye’den kaçan PKK ve FETÖ gibi terör örgütü üyelerinin Avrupa’nın bazı ülkelerinde...
Brüksel Merkez İstasyonu’nda patlama
Belçika’nın başkenti Brüksel’de Merkez istasyonunda patlama meydana geldi. Belçika Federal Polisi, Brüksel’deki tren istasyonunda patlama meydana geldiğini bildirdi. Patlamanın, üzerinde...
Dünya Mülteciler Günü
(AA) – Avrupa Birliği yetkilileri, Dünya Mülteciler Günü dolayısıyla yayımladıkları mesajda, Avrupalıların da zamanında kıtaya mülteci olarak geldiğini hatırlattı. Aralarında Avrupa...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ